Vietnam










=== Image result for vietnam protests today
=====


lisa pham mới nhất [khai dân trí số>
https://www.youtube.com/results?search_query=lisa+pham+m%E1%BB%9Bi+nh%E1%BA%A5t+%5Bkhai+d%C3%A2n+tr%C3%AD+s%E1%BB%91


===

https://www.youtube.com/channel/UCdcADcVxAwHvQZTjb95TGtg
=========================== NEWS HTD. https://www.youtube.com/channel/UCdcADcVxAwHvQZTjb95TGtg ====================
Biểu tình 5/3/2017
Image result for bom xang
NEWS HTD. https://www.youtube.com/channel/UCdcADcVxAwHvQZTjb95TGtg

Tuesday, May 8, 2012

Về một loài cây ưa sét đánh

06/05/12 |

Về một loài cây ưa sét đánh

Giữa mảnh đất Florida tràn ngập nắng gió, nắng gay gắt, nắng hỗn hào, mới chớm hạ mà nhiệt độ đã gần 100 độ F. Cây cỏ vật vờ hay lụi cháy từng mảng, tôi bàng hoàng nhận tin tiến sĩ Nguyễn Quốc Quân bị bắt, lòng trào lên bao nỗi đau xót âm thầm, cảm phục

Thế là lần thứ hai anh sa vào tay cộng sản, lại chạm phải cánh cửa sắt nặng nề câm nín, phả ra sự chết chóc, lạnh toát mà “ngậm một khối căm hờn trong cũi sắt”. Một ngày tù bằng nghìn thu ở ngoài, một đêm nô lệ với những người có chính khí dài lê thê như vô tận, nhưng tôi tin một người có hiểu biết và bản lĩnh vững vàng như anh luôn ý thức được điều mình làm. Trong Bút Ký Triết Học , ông tổ Mác Lê có nói:”Tự do là sự ý thức được cái tất yếu”. Cái tất yếu trong chế độ cộng sản là bất cứ người dân nào cũng phải chịu cảnh cá chậu, chim lồng. Đảng cộng sản muốn bắt, muốn nhốt lúc nào tùy thích . Quyền công dân, quyền làm người chẳng là gì hết trước mắt Ðảng hợm mình, ngu si. Vì thế trước khi đi vào nơi nước sôi lửa bỏng, anh đã bình thản chuẩn bị cho tình huống xấu nhất, và đã dặn Mai Hương – người vợ và cũng là một chiến hữu thân thiết nhất của anh để chị đừng lo lắng… Khi công an cộng sản loan tin anh bị bắt thì trong face book của mình Hương đã viết :Hôm nay buồn quá, trời lại mưa nhẹ. Nhớ lời anh Quân dặn là dù có chuyện gì xảy ra, dù ảnh có bị bắt, hay phải xa gia đình một thời gian thì đó chỉ là sự xa cách của không gian, của khoảng cách, ảnh lúc nào cũng ở cùng gia đình cùng vợ con. Cố nghĩ theo như vậy nhưng sao vẫn buồn.”

Tin anh bị bắt và mấy dòng ngắn ngủi của Hương ám ảnh tôi suốt chặng đường về, tôi thật sự có lỗi với anh em Việt Tân và bà con trong cộng đồng Florida, đặc biệt với chủ tịch cộng đồng- bác sĩ Nguyễn Minh Thanh vì đã không viết được một dòng nào về Florida- một thói quen tâm lý mà tôi đã định hình từ khi sức khỏe có dấu hiệu hồi phục- hễ được đặt chân đến bất kỳ mảnh đất nào đó trên nước Mỹ, nơi có anh em và bà con người Việt, khi về cũng viết ít nhất một bài để bày tỏ lòng tri ân với mọi người như đã từng viết về hội chợ tết ở Nam California, sự trở lại San diego, hay hành trình về xứ New orleans v.v Nhưng bây giờ, hình ảnh tiến sĩ Nguyễn Quốc Quân đã choán hết mọi ý nghĩ trong đầu tôi, ức chế dập tắt mọi hình ảnh, kỷ niệm vui buồn khác. Dẫu không phải kẻ vô cảm, vô tâm, vì “Một lần đến, một lần đi là nhớ”. Huống chi tôi ở Florida bốn ngày trời, lại trong dịp tưởng niệm đau thương của dân tộc. Ngày mất nước, quốc hận, ngày bi thảm, tháng 4 đen, hay nói theo cách của người Việt Nam là ngày…ba mươi thứ tang làm sao có thể vô cảm được? Bên cạnh nỗi buồn 30-4, tôi và đại gia đình Việt Tân còn phải đeo thêm thứ tang 31 nữa vì anh Quân bị bắt. “Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ”, một chiến hữu sa vào tay cộng sản, làm sao chúng tôi có thể ăn ngon ngủ yên được?

Trong đêm đầu tiên nghe tin anh bị bắt, tôi vật vã không sao ngủ được, những ý nghĩ như những cánh cò, cánh vạc bay mải miết trong đêm hiện hình thành cả chuỗi câu hỏi vặn xoáy, nhức nhối, đau buốt trong đầu ? Tại sao anh lại trở về, khi tên tuổi anh đã vào sổ đen của chúng nó ? Anh không biết trên đường đi của anh, có biết bao nhiêu cái bẫy của cộng sản giăng ra ư? Sao Việt Tân không cử người thay thế anh để cộng sản có cơ hội hí hửng vì đã bắt được “một cộm cán của đảng khủng bố Việt Tân”?

Nhưng rồi suy đi, nghĩ lại, tôi biết tôi hoàn toàn ngộ nhận , không ai có thể thay thế anh được trong công việc mà anh đang làm, đơn giản vì anh không muốn làm một nhà chính trị salon, chỉ đạo từ xa, trên bàn tiệc , trong no đủ mà thực sự muốn sát cánh cùng anh em tại quốc nội, để trong cơn bĩ cực, “giang sơn chan chứa đôi hàng lệ” này, đồng bào, anh em chiến hữu trong nước biết rằng họ không hề đơn độc, rằng Việt Tân luôn có mặt ở khắp nơi, ngay mũi tên hòn đạn, nơi nước sôi lửa bỏng để sát cánh cùng bà con, để tiếp sức cho anh em trong chặng đường mịt mù, chông gai phía trước

Nếu chỉ để sống cho riêng mình, anh hoàn toàn có thể ngủ yên trong đời rộng , bên vợ đẹp con khôn, nơi xứ người yên ấm, nơi anh đã định hình tên tuổi và danh phận của mình suốt 31 năm trời nay (anh vượt biên từ 1981, làm luận án tiến sĩ, định cư ở Mỹ từ đó đến nay) chẳng có gì ràng buộc anh cả…Chỉ vì đất mẹ tang thương, nơi gần 90 triệu người dân trong đói nghèo, cơ cực vì thiếu dân chủ, tự do, mà anh chọn con đường tranh đấu. Cho dù năm 2007 đã bị bắt, anh vẫn quyết định tìm về, dù phải đối mặt với muôn vàn cơ cực, gian khó, thậm chí cả nhà tù của bạo tàn cộng sản

Không ngủ được, giữa tầng 3 của khách sạn sang trọng và yên tĩnh , tôi lục sục trở dạy viết vội mấy vần thơ:

Công danh rạng rỡ chân trời Mỹ

Đất khách nương nhờ một tấm thân

Chỉ bởi đau đáu vì dân nước

Anh quyết quay đầu để dấn thân

Chỉ những người tràn đầy khí phách và bản lĩnh mới dám làm một cánh chim bay ngược chiều gió, một con cá bơi ngược dòng nước và là một chú mãnh hổ đi một mình. Vì vậy giữa nơi ngục tù tăm tối, khi sự lạnh lẽo của cả hàng rào dây thép gai, song sắt, còng số 8 đang hàng ngày hàng giờ phả vào cơ thể anh, thì trái tim anh mãi mãi là một ngọn lửa hồng thắp sáng

Lại nhớ lần đầu tiên tôi gặp anh trên đất Mỹ, người đàn ông có khuôn mặt thọat nhìn ai cũng yêu mến và trân trọng, một khuôn mặt diễn tả trung thành nỗi chân chất và sự hiền lành của người có học. Dưới đôi lông mày rậm là đôi mắt to tròn, sáng rực và hóm hỉnh. Từ thân hình gầy gò, dong dỏng cao của anh toát lên sự mực thước, lương thiện. Theo bạn bè kể lại, vì họa cộng sản anh có cả một qúa khứ đói nghèo, nheo nhóc. Mẹ anh- một nghệ sĩ ngâm thơ nổi tiếng của Miền Nam, không những đa mang đèo bòng cả gia đình 4,5 anh chị em trong nhà anh mà còn cả bầy con của người chị ruột không may vắn số, vì thế anh lớn lên trong đói nghèo, túng quẫn, thèm từ một mẩu bánh mì thèm đi, cho đến khi trở thành giáo viên toán cấp III tại Rạch Giá, anh được gia đình học sinh cho đi vượt biên cùng và lập tức tham gia vào đảng Việt Tân để thực hiện hoài bão lớn lao là giải thoát quê hương khỏi ách cộng sản. Khi đó đảng Việt Tân mới thành lập còn nghèo nàn, sơ khai. Ăn cơm tập thể, ngủ tại trụ sở cơ quan, hàng tháng chỉ được cấp phát vài trăm đồng để tiêu vặt. Trong khi với tấm bằng tiến sĩ toán học, anh hoàn toàn có thể có cuộc sống đầy đủ sung túc hơn, nhưng anh không sao quên được cái chết của người mẹ và gần triệu đồng bào miền Nam trên đường tìm tự do. Vì thế anh quyết định làm tất cả để những người nhân hậu, tài giỏi như mẹ anh không bao giờ phải chết thảm vì bất cứ lý do nào nữa.

Năm 2007 anh bị bắt, cả nước Mỹ – từ Sacramento nơi gia đình anh ở đến Washington DC – nơi quốc hội Mỹ họp, nóng lên vì sự kiện “động trời” này. Kết cục sau 6 tháng vận động, cả một chiến dịch xin chữ ký làm áp lực bắt chính quyền cộng sản thả anh ra.

Lần này chúng lại cố tình bắt anh, cố tình chọc vào tổ ong vò vẽ là cả đàn ong Việt Tân hàng chục nghìn con trên khắp thế giới. Chắc chắn đàn ong khổng lồ này không thể để chúng yên. Hơn nữa là một “cộm cán” như anh, ngoài gia đình Việt Tân, còn bao nhiêu bạn bè là các chính khách, dân biểu khác trên khắp nước Mỹ. Mỗi lần tết đến, xuân về, ngày lễ giáng sinh hay dịp kỷ niệm sinh nhật, họ lại mời gia đình anh đến hoặc gửi thiệp chúc mừng. Vuốt mặt phải nể chỗ…gồ ghề, làm sao họ có thể yên lặng khi công dân, bạn bè của họ bị bắt giam vô cớ? Vì vậy chỉ sau vài ngày anh bị bắt, bầu dư luận đã nóng lên , từ tòa bạch ốc đến các hãng thông tấn đều loan tin dữ, thử hỏi chúng sẽ hí hửng được trong bao lâu trước khi thả anh ra? “Cái thúng” chúng dùng để “nhốt con voi” dư luận đã trở nên qúa lỗi thời, lố bịch, vưà gượng gạo, vừa thiếu chứng cớ. Cho nên úp vòi thì hở lưng, úp đuôi thì hở đầu? Chúng sẽ ăn làm sao, nói làm sao khi cả bầu phẫn nộ như một quả cầu lửa khổng lồ trút xuống đầu bộ công an và bộ ngoại giao của chúng? Càng bắt anh, uy tín của cá nhân anh và Việt Tân càng tăng lên:

“Hai lần tù tội vang danh tiếng

Thế giới xa gần biết họ tên

Như một cánh đại bàng trong giông tố, anh đã chứng tỏ bản lĩnh của mình, không những sẵn sàng đổi ấm êm lấy đại nghĩa, nhân quyền cho dân, nước, còn “cùng cao xanh chứng tỏ cao xanh”

Nghĩ về anh tôi lại thầm nhớ về một loài hoa có cái tên vô cùng gợi cảm ở Việt Nam mà suốt những ngày tù đằng đẵng tôi đã từng chăm sóc : Hoa tóc tiên hay còn gọi là hoa báo bão, bởi hễ hoa nở là bão đến, tuy mảnh dẻ, yếu ớt nhưng lại chứa chất bao sức mạnh tiềm ẩn ở bên trong. Qua việc làm dũng cảm của anh, quay về để sát cánh cùng bà con anh em trong nước , hướng dẫn người dân cách tranh đấu bất bạo động để cùng đoàn kết bên nhau đương đầu với chính thể cộng sản bạo tàn. Hình ảnh anh hiện lên dưới mắt mọi người thật cao đẹp, ấn tượng:

Anh là loài cây ưa sét đánh

Sắp mưa giông hoa đã rạng ngời

Để giây phút trong đời bừng tia chớp

Dân chủ về trên mảnh đất xanh tươi

Mặt đất nóng bỏng hỏa diệm sơn tại Việt Nam sẽ được anh và Việt Tân cùng 3 triệu người Việt Nam tại 60 quốc gia lớn nhỏ trên thế giới làm dịu mát. 87 triệu người dân Việt Nam sẽ đón đợi cơn mưa số phận đến với mình sau những năm dài quằn quại rên xiết. Khát ăn, khát uống, khát quyền làm người cũng như khát một nền độc lập tự do theo đúng nghĩa của từ này. Trong cơn mưa số phận của đồng bào, anh tự nguyện làm hạt mưa đầu tiên để có thể làm mát đất. Giữa nơi đất khách quê người, anh quay ngược chiều gió để trở về đương đầu cùng sự thật, để cùng mọi người mở sang một trang lịch sử mới . Vì vậy, càng giam giữ anh lâu, đảng cộng sản càng ô danh, và tên tuổi của anh càng ngời sáng.

Xin mượn câu thơ của ông bà mình xưa để khép lại bài viết :

Khi vui non nước cùng cười

Khi căm non nước cùng người đứng lên

Gà đã gáy sang canh rồi, ma quỷ phải lùi dần vào bóng đêm, trả lại màu xanh mướt mát cho bầu trời. Loài cây ưa sét đánh là anh sẽ được dư luận tiến bộ trên thế giới bảo vệ và giải cứu, anh ơi.

Sacramento. May, 4-2012

© Trần Khải Thanh Thủy

© Đàn Chim Việt

  

 

 

 

 

 dangnguoivietyeunguoiviet.org

Làm Sao Giết Nhà Đấu Tranh

Làm Sao Giết Nhà Đấu Tranh

(05/07/2012)

Tác giả : Vi Anh

Về vụ nhà đấu tranh Trần quang Thành trốn thóat nơi bị Trung Cộng quản chế và vào tòa đại sứ Mỹ ở Bắc Kinh xin tỵ nạn chánh trị, câu kết luận của bài trước “Một Trắc Nghiệm Nhân Quyền Với TT Obama” là “Chờ xem kết quả bài trắc nghiệm về nhân quyền của TT Obama trong thời gian tới”. Không dè đến quá mau kết quả phũ phàng do những chính khách và ngọai giao cực kỳ thực dụng Mỹ của chánh quyền Obama dành cho Ô. Trần quang Thành mà báo chí Tây Âu gọi là “luật sư chân đất” và người Trung Hoa coi như “anh hùng dân tộc” trên công luận ngòai luồng của Đảng Nhà Nước TC.

Thực vậy, không bao lâu sau -- xin phép dùng nguồn tin của báo Pháp cho được vô tư hơn trong nội vụ -- heo thông tin, nghị luận của một tờ báo lớn có uy tin của Pháp là nhựt báo Le Monde cho biết “Người Mỹ và Trung Quốc thỏa thuận về số phận của Trần quang Thành”.

Sau khi Ngọai Trưởng Mỹ Hillary Clinton đến Bắc Kinh, ngày thứ Tư, 2 tháng Năm, vài giờ sau một viên chức hữu trách của Mỹ tuyên bố Trung Quốc bảo đảm “an tòan” cho Trần quang Thành, ông sẽ ở lại ở nước nhà của Ông và không xin tỵ nạn chánh trị trong tòa đại sứ Mỹ nơi mà ông đã vào trốn và đã rời khỏi.

Nhưng Ô. Trần quang Thành vào chiếu thứ Tư tuyên bố với thông tấn xã của Pháp là AFP, Ông rời khỏi tòa đại sứ Mỹ dưới sự bó buộc và nỗi lo nhiều chuyện xảy ra cho gia đình Ông.

Phối kiềm với tin của thông tấn xã AP của Mỹ, chỉ một ngày sau, ông Trần Quang Thành nói với hãng tin AP rằng, ông muốn rời khỏi Trung Quốc cùng với gia đình, vì ông lo sợ cho mạng sống của họ. Ông cho biết các giới chức Hoa Kỳ đã nói với ông, là nhà chức trách Trung Quốc sẽ đánh vợ ông tới chết nếu ông không rời khỏi tòa đại sứ Hoa Kỳ ở Bắc Kinh. Nhưng phát ngôn viên ngọai giao Mỹ ở Washington đính chính nói các giới chức Mỹ không bao giờ nói với ông Trần về bất cứ đe dọa nào đối với vợ và con ông, nhưng Trung Quốc đã nói với họ, là gia đình ông sẽ bị đưa về tỉnh Sơn Đông nếu ông Trần ở lại tòa đại sứ Hoa Kỳ. Các giới chức Mỹ cũng đã xác nhận trên Đài VOA, rằng Ô. Thành muốn rời khỏi Trung Quốc cùng với gia đình, một ngày sau khi rời khỏi Tòa đại sứ Hoa Kỳ, Ông đang nằm bịnh viện dưới sự giám sát của TC.

Còn thông tấn xã của TQ thì loan tải nhà ly khai rời khỏi tòa đại sứ Mỹ với sự “tự nguyện”. Ông được khám bịnh ở bịnh viện Chaoyang, trung tâm Bắc Kinh, cũng là vùng tòa đại sứ Mỹ tọa lạc. Theo trang web nhiều người đọc thì người ta cũng thấy tại nơi đây khi Ô. Thành vào bịnh viện, có mặt Đại sứ Mỹ Gary Locke, một người Mỹ gốc Hoa và rất đông những nhà báo.

Còn ngành ngọai giao của TQ thì tỏ vẻ rất bất bình và tố cáo Mỹ với lời lẽ cứng rắn: “Phải nhìn nhận rằng tòa đại sứ Mỹ tại TQ đã dùng những phương tiện bất thường đưa công dân TQ Trần quang Thành vào tòa đại sứ. TQ rất bất mãn”…” Cách hành động đó của Mỹ là can thiệp vào nội bộ của TQ, là điều không thể chấp nhận được đối với TQ”. TQ đòi Mỹ phải xin lỗi và mở cuộc điều tra.” Và một viên chức Mỹ có trách nhiệm tuyên bố với tư cách dấu tên, nói tự hậu một việc như vậy không còn tái diễn nữa.”

Còn theo tin từ Washingon Mỹ, việc Ông Thành rời tòa đại sứ Mỹ, không xin tỵ nạn chánh trị là kết quả một cuộc thương lượng với nhà cầm quyền TQ. Nhà cầm quyền TC hứa với Mỹ ngòai việc để cho Ông và vợ Ông tự do học luật, còn hứa bảo đảm cho Ông một chỗ ở an tòan. Ông Thành điện thọai cám ơn Ngọai Trưởng Mỹ, “Tôi muốn có thể hôn Bà”.

Thế là Mỹ và TC đã giải quyết và an bài số phận của người Ls mù lòa này rồi.

Nhưng chưa chi kết quả cuộc dàn xếp Mỹ và TC, lời hứa của TC đã vi phạm một cách trắng trợn. Công an canh gác Ô. Thành ngay tại bịnh viện. Bè bạn Ông, vợ con Ông rất lo sợ. Chỉ một ngày sau Ông muốn đi tỵ nạn chánh trị ở Mỹ. Làng dân báo, công luận của dân Trung Hoa trên web rất bất bình thái dộ và hành động của Mỹ và lo cho Ô. Thành. Chính phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ Victoria Nuland hôm thứ Năm nói các giới chức Mỹ đang thảo luận các lựa chọn với ông Trần, hiện đang nằm bệnh viện tại Bắc Kinh dưới sự giám sát của Trung Quốc.

Giải pháp của Mỹ và TC để đưa Ông Thành ra khỏi Tòa Đại sứ Mỹ ở Bắc Kinh là giết sinh mạng chánh trị của người “luật sư chân đất”, một người mù dũng cảm, kiên trì đấu tranh chống lại chính sách một con mà hậu quả là cưỡng bức phá thai của Đảng Nhà Nước TC nữa – thành một nhà đấu tranh.

Nó hạ cấp một nhà đấu tranh danh tiếng, có uy tín thành một sinh viên vô danh mắt mù đi học luật với vợ ở một đại học nào đó của nước TQ với gần 1 tỷ 400 triệu người sống dưới chế độ CS độc tài, đảng trị, tòan diện.Nó tạo điểu kiện để TC chỉ định cư trú Ô. Thành với lới hứa cho Ô. Thành một chỗ ở “an tòan”. Cũng như Việt Cộng hứa với quân cán chính VNCH cho đi “học tập cải tạo tập trung” là để bảo vệ an tòan tránh nhân dân đòi nợ máu, mà thực tế là đi tù lao động khổ sai, biệt xứ đúng theo định nghĩa của luập hình trên thế giới.

Trớ trêu thay nhà đấu tranh nhân quyền, nhà ly khai đấu tranh cương quyết, vào tù ra khám nhiều lần cho tự do, dân chủ, nhân quyền là giá trị lịch sử mà chính Mỹ đã chủ trương kêu gọi và hứa hẹn dân tộc các nước, lại bị giết sinh mạng chánh trị bới chính những chính khách thực dụng của chánh quyền TT Obama.

Chính Ngọai Trưởng Clinton đã từng kêu gọi TC trả tự do cho Ô. Thành, bây giờ vì cuộc họp đối thọai về kinh tế và chiến lược với TC, mà chỉ vài giờ sau các nhà ngọai giao phù thủy đã buộc Ông Thành ra khỏi khuông viên tòa đại sứ, trên nguyên tắc là lãnh thổ của Mỹ mà quốc ca Mỹ gọi là trái tim của những người tự do!

Tuồng kịch chánh trị bá đạo và cực kỳ thực dụng này của chánh khách Mỹ thực hiện với những cán bộ đảng viên CS ở TQ làm trong phòng cửa đóng kín. Thật là một trò cười ra nước mắt cho những nhà đấu tranh tin vào các chính khách và nhà ngọai giao Mỹ như TT Obama, NT Clinton. Họ giải quyết số phận nhà đấu tranh Trần quang Thành cũng như dân chúng và dân tộc bị áp bức, trên đầu trên cổ người dân. Họ dọn sạch, họ tẩy trùng bầu không khí, tạo dư luận thuận lợi cho cuộc họp thường niên đối thọai về kinh tế và chiến lược giữa hai thành phần chấp chánh ở Washington và Bắc Kinh.

Nhưng không ai tin việc làm của những chánh khách thực dụng Mỹ được TC đáp ứng thuận lợi. Bản chất của TC mềm thì nắn, rắn thì buông. Sau khi Mỹ thực tế là “trao trả” Ông Thành cho chế độ, CS Bắc Kinh đã có những lời lẽ hết sức chống Mỹ như TQ rất bất mãn, Mỹ can thiệp vào nội bộ của TQ và đòi Mỹ phải xin lỗi và mở cuộc điều tra.

Có nhiều dấu chỉ cho thấy việc những chính khách và nhà ngọai giao Mỹ trong chánh quyền TT Obama vo tròn bóp méo vụ Ô. Thành rời khỏi tòa đại sứ Mỹ, ban đầu có vẻ là một thành công ngoại giao của chánh quyền Obama, Ngọai Trưởng Clinton. Nhưng không bao lâu sau đó bị phản tác dụng nặng nề. Thái dộ và hành động quá mềm yếu của họ với TC, việc thiếu trách nhiệm với lời hứa ủng hộ tự do, dân chủ, nhân quyền ấy; TT Obama có thể trả một giá rất đắc. Nó ảnh hưởng bất lợi cho việc tái tranh cử của TT Obama, vì bị coi như thất bại của TT Obama đối với TC, quá mềm yếu với TC, như nhiều lần thất bại trong việc yêu cầu TC giảm giá đồng nhân dân tệ, để hàng hóa TC tràn ngập thị trường Mỹ, làm mất công ăn việc làm của người dân Mỹ, và mang nợ TC như Chúa Chổm./.

Vi Anh

Những Bước Đi Lùi

Sổ Tay Thường Dân Tưởng Năng Tiến: Những Bước Đi Lùi

(05/05/2012)

“Đã qua rồi cái thời người dân chỉ được biết những gì nhà cầm quyền muốn cho họ biết, và không được biết những gì nhà cầm quyền muốn bưng bít, giấu nhẹm bằng cách quản lý chặt chẽ toàn bộ hệ thống báo chí trong nước...” -Tạ Phong Tần (Thành Viên Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do)

Lâu rồi, có bữa, tôi nghe nhà văn Vũ Thư Hiên (bùi ngùi) nhắc lại một kỷ niệm buồn ở Bất Bạt – Sơn Tây:

“Nơi tôi được đưa đến là một trại giam quân đội… Trên cái bàn gỗ mộc bụi bặm và mốc thếch lăn lóc mấy tờ Quân Đội Nhân dân nhàu nát. Tôi vồ lấy chúng, đọc ngấu nghiến để rồi thừ ra, thất vọng – tin tức trong báo chả nói với tôi điều gì mới.”

“Thời gian không đứng về phía chúng tôi. Những tờ báo giống y như những tờ này tôi đọc hàng ngày, một năm trước. Chúng sẽ giống như thế một năm sau, hoặc nhiều năm sau. Thế giới đã mắc bệnh bại liệt... Ngoài kia vẫn là đêm tối, chưa có gì hứa hẹn bình minh. Mà bây giờ đã là mùa hè năm 1969.”

(Vũ Thư Hiên, Đêm Giữa Ban Ngày. California:Văn Nghệ, 1997).

Khoảng thời gian mà Vũ Thư Hiên vồ vập và đọc ngấu nghiến mấy tờ báo Quân Đội Nhân Dân (rồi “thất vọng” và than rằng ““Thời gian không đứng về phía chúng tôi”) thì một công dân Việt Nam khác vừa mở mắt chào đời. Bà sinh ngày 15 tháng 9 năm 1968. Bốn mươi năm sau, với tư cách là một thành viên của Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do, blogger Tạ Phong Tần đã dõng dạc tuyên bố:

“Đã qua rồi cái thời người dân chỉ được biết những gì nhà cầm quyền muốn cho họ biết, và không được biết những gì nhà cầm quyền muốn bưng bít, giấu nhẹm bằng cách quản lý chặt chẽ toàn bộ hệ thống báo chí trong nước...”

“Khi bạn đưa thông tin lên blog của bạn, tức bạn đã đem sự hiểu biết của bạn truyền tải cho người khác để mọi người cùng được biết, qua đó, mọi người cùng bàn luận, cùng kiểm tra xem, dùng quyền công dân của mình đòi hỏi công chức Nhà nước phải thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn mà luật pháp quy định.”

“Có thể sự hiểu biết của bạn chỉ là một phần nhỏ nào đó trong đời sống xã hội, nhưng nhiều người góp lại sẽ tạo nên một bức tranh hiện thực xã hội hoàn chỉnh. Khi tự mình làm một nhà báo công dân, chính bạn đã góp phần công khai, minh bạch hóa xã hội, cùng chung sức xây dựng một xã hội dân sự cho đất nước chúng ta.”

Quan niệm đúng đắn và tích cực vừa nêu, tiếc thay, đã không được chia sẻ bởi những kẻ đang nắm quyền lực ở Việt Nam. Vốn đa nghi, và trí trá, giới người này có khuynh hướng xem blog (nói riêng) và web (nói chung) chỉ là “âm mưu của những con nhện” – những kẻ đang âm mưu “diễn biến hoà bình” – cần phải được theo dõi và kiểm soát, nếu được.

Tất nhiên là không thể được. Tầu còn bó tay thì nói chi ta. Chuyện quản lý internet ở nước bạn (“bốn tốt”) láng giềng, được giáo sư giáo sư Cao Huy Thuần tóm gọn, như sau: “80 muơi triệu con chuột thì mèo đâu ra mà bắt cho hết.”

Nhà báo tự do và blogger Tạ Phong Tần một ngày trước khi bị bắt đã tham dự khóa huấn luyện về kỹ năng truyền tông Công Giáo ở Dòng Chúa Cứu Thế Sài Gòn. (Hình: chuacuuthe.com)

Nhà nước Trung Hoa vĩ đại đã từng thành công mỹ mãn trong việc huy động dân chúng tiêu diệt vài tỉ con chim (sẻ) mà nay đang loay hoay không biết đối phó ra sao với mấy chục triệu con chuột (điện). Quyết tâm của họ, xem chừng, hơi thấp. Quyết tâm của ta, xem ra, cũng... không cao gì cho lắm!

Báo Công An Nhân Dân, số ra ngày 5 tháng 10 năm 2007, đã mô tả blog như là một thứ “hệ lụy” và “quản lý blog” là chuyện... buộc cẳng chim trời:

“Theo ước tính từ Bộ Thông tin và Truyền thông, có khoảng 3 triệu blog tại Việt Nam. Và mỗi ngày có hàng chục ngàn blog mới được khai sinh và việc một người sử dụng nhiều blog với những mục đích khác nhau là hoàn toàn có thể. Đã có những phát sinh và hệ lụy từ blog...”

“Tuy nhiên, liệu có quản lý được không? Quản lý một blog mà danh tính của nó có thể thay đổi trong chớp mắt và những thông tin hiển thị không thực sự chính xác thì đó là cách buộc cẳng chim trời. Hầu hết các blog đều là dịch vụ của một nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài, vì vậy việc quản lý sẽ càng trở nên nan giải hơn...”

“Trong bộn bề của những ngày bắt đầu Bộ Thông tin và Truyền thông, trong rất nhiều những vấn đề cần giải quyết và đưa ra những hướng dẫn cụ thể, đưa ra việc quản lý blog với những quy chế hướng dẫn cụ thể là điều chưa khả thi.”

Ủa, nói vậy thì chừng nào chuyện “quản lý blog” mới “khả thi” đây – mấy cha?

Câu trả lời tìm được vào gần một năm sau, khi Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng ký Nghị Định 97/2008/NĐ-CP – về quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ internet và thông tin điện tử trên internet – vào ngày 28 tháng 8 năm 2008. Theo đó: Tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm các quy định của Nghị định này thì tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự, nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Hơn năm năm đã trôi qua, với thời gian số chuột ở nước ta – xem ra – có vẻ mỗi lúc một tăng gia, chứ không hề giảm. Ta không có tới tám mươi triệu con chuột (như Tầu) nhưng tính rẻ cũng cỡ đâu chừng... bốn triệu! Mèo đâu ra mà bắt cho hết, hả Trời?

CAM (công an mạng) lại không thể đào tạo dễ dàng như mấy ông bạn đồng nghiệp, bên ngành giao thông. Loại sau, khỏi cần huấn luyện, cứ quăng ra đường là tụi nó xông xáo đi ghi giấy phạt để... kiếm (them) chút cháo. Chớ còn rình bắt chuột (điện) thì đòi hỏi cần phải có nghiệp vụ khá cao mà lại chả được ăn cái... giải (rút) gì, ngoài số tiền lương... chết đói.

Bắt không hết thì đành dọa xuông thôi, kiểu như nông dân đặt mấy thằng bù nhìn trên những cánh đồng để hù đám chim trời vậy mà. Thử nghe lời ông Tom Cat – một vị quần chúng tự phát, trong thế giới internet – vừa đe những blogger ở Việt Nam, trên trang Dân Luận:

Anh Bùi Thanh Hiếu thân mến, có lẽ tôi không phải trình bày dài dòng với anh như với tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ, bởi vì những hoạt dộng của anh không vang tới Bộ Chính Trị như tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ, nhưng ở mức độ thấp hơn, anh có 3 hoạt động khiến những người làm an nình và bảo vệ tư tưởng văn hóa đặc biệt khó chịu: đó là cổ vũ cho các hoạt đống chống đối ở Thái Hà, tham gia tích cực biểu tình, viết tập truyện Đại Vệ Chí Dị. Tôi xin mạn phép cảnh báo anh Hiếu là đã có quyết định chính thức của cơ quan chức năng để vô hiệu hóa anh. Tôi rất lấy làm tiếc về điều này, và thật sự tôi hy vọng với những dòng cảnh báo này anh sẽ chấm dứt hoàn toàn 3 hoạt dộng chống đối trên, như vậy thì cơ quan Công An có thể sẽ tha cho anh, tôi thật sự không muốn anh vào tù và bé Tí Hớn của anh thiếu vắng sự dạy bảo của người cha, rất mong anh suy nghĩ.

Trân trọng
Tom Cat

P/S: Tom Cat xin cảnh báo 2 người nữa cũng đang có nguy cơ rất cao bị vô hiệu hóa đó là ông Nguyễn Hữu Vinh và ông Nguyễn Xuân Diện, xin hai ông biết rằng chính quyền đã hết kiên nhẫn với hai ông khi sự kiện tàu Bình Minh 02 đã trôi qua 7 tháng mà các ông vẫn muốn restart các cuộc biểu tình nhằm mục đích gây rối. Nếu chỉ cần kích động thêm 1 lần biểu tình nữa thì hai ông sẽ bị vô hiệu hóa triệt để. Xin thật lòng cảnh báo.”

Mà “vô hiệu hoá” và “vô hiệu hoá triệt để” khác nhau làm sao vậy cà? Một đằng là vô tù; còn đằng khác (chắc) là vô nghĩa địa, sau khi (cho) xe đụng chết luôn hay sao? Đằng nào thì nghe cũng ghê thấy mẹ luôn. Tuy thế, qúi ông Bùi Thanh Hiếu, Nguyễn Xuân Diện, Nguyễn Hữu Vinh (dường như) đều bị nặng tai nên mọi lời đe doạ của quần chúng tự phát –Tom Cat – kể như nước đổ lá khoai!

Thế là Nhà Nước lại phải có biện pháp mạnh (hơn) theo như tin nghe được từ RFI, vào hôm 06 tháng 4 năm 2012:

“Tại buổi hội thảo hôm thứ Sáu vừa qua, thứ trưởng Thông tin và Truyền thông Đỗ Quý Doãn đã tuyên bố rằng, các văn bản pháp luật trong lĩnh vực Internet không còn phù hợp nữa, cho nên cần phải bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện các chế tài, nhằm tạo hành lang pháp lý cho sự phát triển bền vững của Internet ở Việt Nam. Nói cách khác, dự thảo nghị định mới đi xa hơn trong việc kiểm soát thông tin trên Internet ở Việt Nam.”

Nghe mà thấy thương quá sức, muốn ứa nước mắt luôn:”các văn bản pháp luật trong lĩnh vực Internet không còn phù hợp nữa, cho nên cần phải bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện các chế tài.”

Thời gian, rõ ràng, đã đứng về phía khác – phía của ông Vũ Thư Hiên và mọi người dân Việt, trong cũng như ngoài nước. Buộc cẳng chim trời hay buộc chỉ chân voi đều là những chuyện (rất) khó thành công.

– Ủa, không thành công thì thành nhân chớ có mất mát gì đâu mà sợ?

– Sợ chớ, theo luật tiến hoá thì đi tới mới có hy vọng thành nhân. Còn cố kìm giữ cả một dân tộc trong tăm tối, dốt nát và nghèo đói... là bước lùi. Bước lui thì chỉ có thể thành dã nhân thôi! Thì tui cũng tiện mịêng mà nói chơi cho vui vậy, chớ đừng có lo chuyện những người đang cầm quyền ở VN có thể biến cả dân tộc này thành... vượn. Khoảng cách mà họ có thể tiếp tục bước lùi cũng chả còn được bao xa và bao lâu nữa đâu. Chắc chắn là không thể lâu như bản án hàng chục năm tù mà họ sắp áp đặt lên cuộc đời của những thành viên của Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do, trong đó có Tạ Phong Tần (*) Gió đã chuyển rồi!

Tưởng Năng Tiến (RFA's Blog)

(*) Xin đón đọc Tuyển Tập Tạ Phong Tần, do tuần báo Trẻ Dallas, Texas xuất bản. Độc giả có thể đặt mua ngay từ bây giờ qua địa chỉ sau:

Toà soạn báo Trẻ
3202 N. Shiloh Rd., Garland, TX 75044.
ĐT: 972-675-4383/ Email:
tusachtreusa@gmail.com

  

 

 

 

 

 dangnguoivietyeunguoiviet.org

CÓ NƯỚC TRÊN HỎA-TINH KHÔNG?

CÓ NƯỚC TRÊN HỎA-TINH KHÔNG?

Trần-Đăng Hồng, PhD

Hình ảnh sông và biển trên Hỏa-Tinh?

Theo tuần báo khoa học Nature (Nature 484, 153) ngày 12/4/2012 các nhà khoa học quả quyết rằng Hỏa-Tinh (Mars) ngày nay không có nước (thể lỏng, liquid) mà cũng không có nước ở thời quá khứ cách đây 2 – 4 tỉ năm. Lời khẳng định quả quyết trên trái ngược với các nghiên cứu của cơ quan không gian Hoa Kỳ (NASA) về Hỏa-Tinh từ mấy chục năm nay rằng trong quá khứ xa xôi có một thời Hỏa-Tinh chứa rất nhiều nước mặt ở biển và sông hồ. Vậy thử tìm hiểu vấn đề như thế nào.

Để được rõ ràng, trong bài này “nước” (water) là từ ám chỉ ở dạng thể lỏng. Ở thể đặc (rắn) gồm có nước-đá hay băng-hà (ice), tuyết (snow), sương-giá (frost), và ở thể hơi như hơi-nước (water vapour).

THÁM HIỂM HỎA-TINH

Hỏa-Tinh được thành lập cách đây từ 4,5 tỉ đến 3,5 tỉ năm, cũng như nguồn gốc của Địa cầu và Thái-dương-hệ chúng ta, chúng thành hình từ khối khí cực nóng bay quanh Mặt trời văng ra. Còn được gọi là “Red Planet” là vì nhìn thấy mặt đất có màu đo đỏ, do giàu chất oxit sắt.

Vào năm 1877, nhà thiên văn Ý Giovanni Schiaparelli quan sát Hỏa-Tinh và mô tả một vùng đất mà ông gọi bằng tiếng Ý là “canali”, theo nghĩa tiếng Anh là “channels” – “biển hẹp” – nhưng thời đó dịch sai lầm là “canals” – “kênh đào”, đưa đến quyết đoán là có người Hỏa-Tinh (Martians) rất thông minh sống trên đó.

Phải chờ đến khi có vệ-tinh mang thiết bị khoa học đưa lên quỹ đạo và nhất là các con-tàu-không-gian (spacecraft) đáp xuống được để chụp hình, phân tích và đưa dữ kiện về trái đất, nhân loại mới có được kiến thức khoa học phong phú khá chính xác về Hỏa-Tinh.

Tàu không gian Mariner 9 đáp xuống Hỏa-Tinh ngày 20/5/1971 và hoàn tất nhiệm vụ 27/10/1972, gởi về 7329 tấm ảnh. Con tàu thiết kế tiếp tục công tác của Mariner 6 và 7 để vẻ bản đồ 70% diện tích Hỏa-Tinh. Ngoài ra, con tàu còn mang nhiều thiết bị khoa học để khám phá núi lửa, khí quyển, và mặt đất.

Hình ảnh một lòng sông khô cạn ngoằn nghèo ở Scamander Vallis có thể suy đoán là trước kia là một dòng sông.

Nghiên cứu những hình chụp được rất rõ cho thấy Hỏa-Tinh một thời có nước, qua hình ảnh các lòng sông, khe vực (canyon), như khe vực thuộc Valles Marineris dài 4.020 km, phong cảnh đất đá bị xoi mòn, phù sa lắng đọng v.v. Phải có nhiều nước mới có các hiện tượng này.

Tàu không gian Viking 1 đáp an toàn xuống Hỏa-Tinh ngày 20/7/1976 và hoàn tất công tác ngày 13/11/1982 (6 năm 11 ngày). Không tìm thấy nước ở nơi đáp, chỉ khám phá ít dấu vết của hơi-nước trong không khí.

Viking 1 chụp nhiều hình chứng minh là Hỏa-Tinh có nước trong thời quá khứ: những thung lũng lớn do sông tạo thành, dấu vết nước xâm thực trên đá. Ở phía nam bán cầu có một hệ thống thung lủng lớn, chứng tỏ trong thời quá khứ có mưa, tạo các dòng sông lớn. Các vách núi lửa cũng thấy dấu vết nước xoi mòn, và bùn lắng đọng ở hồ miệng núi lửa hay chân núi lửa.

Hình ảnh lòng sông (trái) và sương-giá (frost) (phải)

Kết quả khám phá của Viking chứng minh hùng hồn rằng Hỏa-Tinh ngày nay chỉ có nước-đá và sương-giá. Tuy nhiên, các hình ảnh gián tiếp chứng minh là Hỏa-Tinh trong thời đại quá khứ có rất nhiều nước. Ngoài ra, xử dụng quang-phổ GSMS (gas chromatograph-mass spectrometer) phân tích các khí thoát ra từ mẩu vật đun nóng cho thấy có hơi-nước, tuy nhiên vì mẩu vật quá nhỏ nên khó biết chính xác là có nước hay không. Phân tích khoảng 1% hóa chất trong mẩu vật cho biết là trong quá khứ có thể có nước. Vài hóa chất trong đất chứa lưu-huỳnh (S), và muối, giống như các tinh thể muối khoáng trên địa cầu khi nước biển bốc hơi. Ngoài ra, lượng lưu-huỳnh trên lớp mặt đậm đặc hơn lớp dưới, chứng tỏ là nước bốc hơi nhanh và muối khoáng ở lớp dưới hòa tan trong nước cô đặc lại khi bốc hơi ở mặt đất, giống như hiện tượng muối ở sa mạc của địa-cầu. Phân tách hóa chất trong đất cho biết 90% là sét giàu chất sắt, 10% là magnesium sulfate, Carbonate và oxit sắt, chứng tỏ gián tiếp rằng có nước trong thời quá khứ.

Tàu không gian MGS (Mars Global Suryor) của NASA phóng tháng 11/1996, gặp nhiều trở ngại, mất liên lạc một thời gian dài, tuy nhiên hoàn thành một số nhiệm vụ năm 2001, và từ 11/2006 đến tháng 1/2007 khi chấm dứt nhiệm vụ. Con tàu trang bị máy quang-phổ-phát-nhiệt (Thermal Emission spectrometer, TES) để phân tích thành phần khoáng chất trên Hỏa-Tinh, đồng thời xem là có nước trong quá khứ hay không. Máy TES phân tích bao trùm vùng Nili Fossae rộng 30 ngàn km vuông cho biết có khoáng chất olivine (silicate magnesium sắt). Ở điều kiện địa cầu, khoáng chất này được thành lập do nước bào mòn nham thạch của núi lửa, và sau đó phải trải qua một thời kỳ khô hạn rất lâu dài.

Ngày 6/12/2009, NASA trình bày thêm nhiều hình ảnh chứng minh sự hiện diện của nước tại hai miệng núi lửa Terra Sirenum và Centauri Montes trong khoảng thời gian giữa 1999 và 2001. Ngoài ra, NASA trình bày hình ảnh của hàng trăm dòng suối khô cạn hay đường rảnh do nước đào thành trong thời gian gần đây.

Con tàu Pathfinder, là một xe robot nặng 10,6 kg, đáp xuống Hỏa-Tinh ngày 4/7/1997 mang theo nhiều trang bị phân tích khí quyển, khí hậu, địa chất và thành phần cấu tạo đất đá.

Con tàu cho biết nhiệt độ trên mặt đất Hỏa-Tinh biến thiên theo ngày đêm, buổi sáng lúc mặt trời mọc lạnh -78ºC, và ấm nhất lúc trưa, khoảng -8 ºC. Như vậy, nhiệt độ nơi con tàu đáp xuống quá lạnh nên không thấy nước, nhưng có thể có trong các hợp chất của muối. Áp xuất không khí cũng biến đổi theo ngày đêm, giữa cực tiểu 6,7 millibars và cực đại 6,75 millibars. Áp xuất của không khí trên địa cầu chúng ta khoảng 1000 millibars, như vậy áp xuất trên Hỏa-Tinh quá thấp. Trong điều kiện nhiệt độ băng giá và áp xuất quá thấp này nước không thể thành lập được, nếu có chỉ là lớp nước-đá. Ngoài ra, con tàu cho biết là có mây và sương mù trên Hỏa-Tinh. Con tàu cũng gởi về nhiều hình ảnh về các lòng sông, khe vực. rảnh xoi mòn chứng tỏ có nước trong các thời đại quá khứ.

Con tàu du hành Mars Odyssey phóng lên quỷ đạo Hỏa-Tinh ngày 7/4/2001 và hiện vẫn còn hoạt động tốt. Con tàu gởi về trái đất nhiều hình ảnh dữ kiện cho biết mặt đất Hỏa-Tinh có nước-đá. Tháng 7/2003, NASA cho biết con tàu khám phá thấy nhiều nước-đá trên diện tích lớn ở gần cực, mỗi kí lô đất chứa 500 g nước-đá, nhưng khi tiến về xích đạo thì đất chỉ chứa 2 tới 10% nước-đá. Các nhà khoa học cho rằng nước ở Hỏa-Tinh nằm trong dạng liên kết hóa học với khoáng chất, lớp đất mặt chứa ít nước, nhưng có thể nhiều ở tầng đất sâu.

Qua các hình ảnh, các nhà khoa học NASA cho rằng trong thời đại quá khứ Hỏa-Tinh có chứa rất nhiều nước chảy tràn trên mặt đất, nên tạo nhiều lòng sông, khe vực và tam-giác-châu (delta).

Xe lăng Phoenix, xe robot di động, đáp xuống Hỏa-Tinh ngày 25/5/2008 mục đích nghiên cứu xem có sự-sống và có nước hay không. Con tàu khám phá là có nước-đá ở bắc bán cầu. Mây cũng tìm thấy cấu tạo bởi các tinh thể tuyết ở nhiệt độ -65ºC.

Xe lăng Mars Rovers, gồm hai xe robots di động Spirit và Opportunity, đáp xuống Hỏa-Tinh năm 2003, mục đích phân tích đá để xem Hỏa-Tinh có nước trong thời quá khứ hay không. Xe lăng Spirit đáp xuống một vùng được cho là một đáy hồ khổng lồ. Tuy nhiên đáy hồ là dung nham núi lửa, chứng tỏ trong thời quá khứ đây là một hồ chứa nước từ núi lửa chảy vào.

Trung tuần tháng 2/2005, Spirit khám phá thấy nhiều muối cấu tạo bởi phosphore, gián tiếp cho biết nơi này xưa kia có nước. Tháng 12/2007, Spirit đến một địa điểm mà các nhà khoa học cho biết là nơi có môi trường rất thích hợp cho vi-sinh-vật phát triển, đó là vị trí của suối-nước-nóng trong thời đại quá khứ. Tại miệng núi lửa ở Columbia Hills, Spirit khám phá chất goethite. Chất goethite chỉ được thành lập khi có nước ở thể lỏng, và đây là bằng chứng hùng hồn nhất chứng tỏ có nước ở thời đại quá khứ.

Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) phóng ngày 12/8/2005, vào quỷ đạo Hỏa-Tinh ngày 10/3/2006. Vào thời điểm này, trên quỷ đạo Hỏa-Tinh có 5 con-tàu-vũ-trụ hoạt động cùng lúc: Mars Global Surveyor, Mars Express, Mars Odyssey, và 2 Mars Exploration Rovers (tức Spirit và Opportunity). Đây là thời kỳ cung cấp nhiều dữ kiện và hình ảnh khoa học nhất.

MRO mang nhiều thiết bị chụp ảnh, quang-phổ, radar, v.v. mục đích phân tích địa hình, khám phá khoáng chất, nước-đá.

Kết quả gián tiếp cho thấy là trong thời quá khứ hỏa-tinh có nhiều nước, nhiều suối-nước-nóng, và có tiềm năng của sự-sống. Tường trình tháng 1/2010 của NASA trên tạp chí Icarus cho biết có bằng chứng của mưa ở thung lủng Valles Marineris, với sự hiện diện các vách núi bị xoi mòn do mưa lũ. Ở vùng gần xích đạo, thấy có dấu vết nước-đá trên các trầm-tích-thạch.

Trên tạp chí Science tháng 9/2009, NASA tường trình thấy có nước dày vài cm trong các miệng núi lửa, nhưng sau đó nước bốc hơi nhanh chóng và biến mất. Tương tự như vậy, thấy có nước ở 5 địa điểm trên Hỏa-Tinh

Hình ảnh xoi mòn bởi nước do MRO chụp

Ngoài ra, các nhà khoa học cho biết Hỏa-tinh rất giàu chlorite kim loại, carbonate, sulphates và silica.

Tóm lại, những quan sát nghiên cứu của NASA trong vài thập niên vừa qua cho biết:

- Hiện tại: Chưa tìm thấy, hay rất khó tìm thấy nước trên Hỏa-Tinh, nhất là ở thể lỏng hay thể hơi, vì điều kiện áp xuất quá thấp, và nhiệt độ quá lạnh, không hội đủ điều kiện để thành lập lớp nước dày. Chỉ có một lượng nhỏ hơi nước trong khí quyển. Nước ở thể đặc như nước-đá, sương-giá, tìm thấy ở vùng vỉ tuyến cao và cực. Có thể có phân tử nước trong thành phần cấu tạo của vài khoáng chất. Có thể có nước ngầm ở thật sâu trong lòng đất.

- Thời đại quá khứ: Ngược lại, bằng chứng hiện diện nhiều nước trong thời quá khứ rất hiển nhiên: hình ảnh biển, thung lủng, hồ, ao, sông, suối, khe rạch khô cạn, dấu vết nước xoi mòn, các trầm tích, sa thạch, v.v. gián tiếp chứng minh là Hỏa-Tinh trong thời đại quá khứ có rất nhiều nước, như ở địa cầu chúng ta.

Về nguồn gốc nước trong thời quá khứ, các nhà khoa học cho rằng núi lửa phun ra nhiều khí, trong số đó có hơi-nước và carbon dioxide. Lượng khổng lồ carbon dioxide làm hâm nóng nhiệt độ Hỏa-Tinh trong thời quá khứ, chứ không giá lạnh như hiện nay. Ngoài ra, số lượng hơi-nước này đủ tạo thành lớp nước sâu 120 m. Trong điều kiện đó, hơi nước được kết tụ thành mưa và tuyết, tạo thành sông, biển, cách đây khoảng 2 tỉ năm. Vào thời đó, có thể có sự sống trên Hỏa-Tinh.

TẠI SAO NƯỚC TRÊN HỎA-TINH NGÀY NAY BIẾN MẤT?

Cách đây trên 2 tỉ năm, Hỏa-Tinh có rất nhiều nước ở biển, sông, hồ như địa cầu chúng ta. Tại sao ngày nay nước biến mất? Theo các nhà khoa học, lý do là vì khí quyển của Hỏa-Tinh bị biến mất. Nước ở thể lỏng không thể tồn tại nếu không có áp xuất của không khí bên trên áp đặt. Nếu áp xuất giảm, nước phải đóng băng hoặc bốc hơi. Ngày nay, khí quyển Hỏa-Tinh chỉ còn một lớp mỏng, với áp xuất không khí 5-6 millibars, so với 1000 millibars trên địa cầu chúng ta. Như vậy, tại sao khí quyển Hỏa-Tinh biến mất?

Theo các thuyết hiện hành, khí quyển Hỏa-Tinh bị thổi cuốn mất vào vũ trụ do các từ-lực cấu tạo bởi các hạt có mang điện tính gọi là “gió-mặt-trời” (solar wind). Vào thời mới thành lập, Hỏa-Tinh có từ-trường (magnetic field) như địa cầu chúng ta. Từ-trường này bảo vệ khí quyển không bị “gió-mặt-trời” lôi cuốn, vì chúng xua đẩy lực “gió-mặt-trời” ra xa. Để có từ-trường này, tâm địa cầu hay Hỏa-Tinh phải có khối kim loại cực nóng. Khi mới tạo thành, trung tâm Hỏa-Tinh cực nóng như Địa cầu chúng ta ngày nay, nên có từ trường mạnh giữ được khí quyển. Tuy nhiên, Hỏa-Tinh nguội nhanh và ngày nay có nhiệt độ băng giá ở trung tâm, không còn tạo từ-lực được, từ-trường của Hỏa-Tinh yếu dần và biến mất, “gió-mặt-trời” thổi khí quyển của Hỏa-Tinh bay ra vũ trụ, mang theo hết hơi nước của Hỏa-Tinh. Hậu quả, Hỏa-Tinh ngày nay không còn tìm thấy nước ở thể lỏng, ngoài trừ một ít ở thể đặc hay thể cấu tạo.

Địa-cầu của chúng ta cũng đang nguội dần, nhưng nguội rất chậm, vì địa cầu lớn hơn Hỏa-Tinh 3 lần, phải mất nhiều tỉ năm nữa mới nguội hẳn.

PHẢN BIỆN HIỆN NAY

Mặc dầu những bằng chứng do NASA khám phá và nghiên cứu rất khoa học từ vài chục năm nay rằng trong quá khứ Hỏa-Tinh có rất nhiều nước, tạo thành biển, sông, hồ như địa cầu chúng ta hiện nay, tuy nhiên có một số khoa học gia khẳng định rằng không có nước ở Hỏa-Tinh kể từ ngày thành lập, theo như tuần san khoa học Nature phát hành ngày 12/4/2012. Các nhà khoa học này lý luận dựa vào các bằng chứng sau đây.

  1. Mô hình khí hậu thời Hỏa-Tinh thành lập cách đây trên 3,5 tỉ năm cho biết nhiệt độ không đủ cao để tạo mưa hay nước ở thể lỏng. Mặt trời thời đó yếu hơn hiện nay, và dầu khí quyển rất dày, hiệu-ứng-nhà-kiến không đủ hâm nóng nhiệt độ không khí của Hỏa-Tinh vượt quá nhiệt độ đông nước-đá (freezing temperature). Vì vậy, không có nước ở thể lỏng, chỉ có nước-đá ở vỉ tuyến cao.
  2. Như vậy, làm sao giải thích hình ảnh các vạch xoi mòn trên vách đá, hệ thống chằng chịt như sông ngòi trên Hỏa-Tinh? Các nhà khoa học này quan sát các hình ảnh của NASA cho biết các nhánh trong hệ thống sông ngòi thật sự được tạo thành trong các thời kỳ cách biệt nhau cả hàng trăm triệu năm. Nước ở thể lỏng có thể được tạo thành tạm thời ngắn hạn, chỉ ở thời kỳ núi lửa phun khối lượng lưu huỳnh khổng lồ làm gia tăng nhiệt độ, làm nước-đá tan gây lụt, tạo rảnh xoi mòn, nhưng không đủ nước để tạo biển, bởi vì sau khi núi lửa tắt, nhiệt độ trở lại lạnh dưới độ âm, một phần lớn nước thấm vào lòng đất, một phần bốc hơi biến mất, chỉ còn lại chút nước đông thành lớp nước-đá mỏng trên mặt đất ở vỉ tuyến lớn. Nước-đá cũng có thể tan thành nước lỏng tại nơi các khối thiên-thạch rơi va chạm vào Hỏa-Tinh, nhưng sau đó hóa nước-đá trở lại. Ngoài ra, một số hình ảnh chụp hệ thống sông ngòi chằng chịt mà màu sắc thay đổi theo mùa, giống như sông ngòi khi có nước khi khô cạn, thật sự chỉ là ảo giác (optical illusion).
  3. Sự thành lập đất sét cũng không thể nói rằng Hỏa-Tinh có nước vĩnh viễn kéo dài nhiều ngàn năm hay triệu năm. Các nhà khoa học ở học viện California Institute of Technology tại Pasadena lập luận rằng 80% sét kết hợp với kim loại khác do MRO khám phá được chỉ thành lập ở nhiệt độ cao, như vậy không thể thành lập được ở nhiệt độ lạnh trên mặt đất Hỏa-Tinh, mà phải được tạo thành ở lớp thật sâu trong lòng đất, nơi có nhiệt độ ấm và có nước ngầm. Ngoài ra, phần 20% sét còn lại tìm thấy ở miệng núi lửa Gale mà trước đây cho là do phù sa lắng động trong hồ ngập nước, nhưng ngày nay các nhà địa chất cho biết loại sét này cũng thành lập được trong điều kiện nước-đá.

Trong quá khứ, vì NASA đã quá vội vàng tuyên bố kết quả qua các giải thích quá chủ quan, chẳng hạn về sự sống ngoài vũ trụ nên bị nhiều phản biện khoa học khách quan hơn, NASA đã phải thay đổi cung cách và đường hướng nghiên cứu khoa học thâm sâu hơn (mời đọc Có sự-sống trong vũ trụ không ? Trần Đăng Hồng).

Nhờ các phản biện khoa học hiện nay, NASA đang chuẩn bị một chiến lược mới có tên “Follow the Water” cho các chuyến thám hiểm Hỏa-Tinh sắp tới nhằm nghiên cứu thâm sâu hơn về Hỏa-Tinh.

Để đạt những mục tiêu này, các thám hiểm tương lai phải tìm cách giải đáp những nghi vấn mới, vấn đề mới được đặt ra từ các khám phá mới. Muốn vậy, NASA cần thiết bị và kỷ thuật tối tân hơn, gởi hình ảnh rõ ràng hơn, máy đáp chính xác, máy lưu động đường dài, máy bay con thoi để gởi mẩu vật đất đá Hỏa-Tinh về Địa cầu nghiên cứu, v.v.

TÀI LIỆU THAM KHẢO CHÁNH:

1. Eric Hand (12/4/2012). Dreams of water on Mars evaporate. Nature 484, 153 http://www.nature.com/news/dreams-of-water-on-mars-evaporate-1.10412

2. Hamish Pritchard (4/8/2011). Mars: Nasa images show signs of flowing water. http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-14408928

3. David Batty (4/8/2011). Strongest evidence yet for water on Mars. http://www.guardian.co.uk/science/2011/aug/04/strongest-evidence-yet-water-mars

4. NASA. http://www.nasa.gov/mission_pages/odyssey/odyssey20120229.html

5. NASA. http://www.nasa.gov/mission_pages/msl/news/msl20120328.html

6. Wikipedia. Water on Mars. http://en.wikipedia.org/wiki/Water_on_Mars

Reading, 5/2012

Trần-Đăng Hồng, PhD

Popular Posts

Popular Posts

Popular Posts

My Link