Từ “Quyết liệt” đến… “Liệt”

 

Từ “Quyết liệt” đến… “Liệt” Trần Ngân Bài này của tác giả Trần Ngân gửi trực tiếp cho viet-studies dưới đầu đề: Thủ tướng Dũng và nền kinh tế thị trường “định hướng quyết liệt”. BVN xin phép đăng lại và chỉ thay lại đầu đề như trên để độc giả nắm ngay được cái hồn cốt của bài. Bauxite Việt Nam Ngày 27/06/2006, Quốc hội bầu ông Nguyễn Tấn Dũng lên làm Thủ tướng. Trong cuộc trả lời trực tuyến đầu tiên của một thủ tướng Việt Nam vào ngày 9/2/2007, ông dùng rất nhiều từ “quyết liệt”. Trong toàn bộ cuộc trả lời được ghi tại đây (Chính phủ, 9/2/2007), thủ tướng Dũng đã ít nhất 7 lần dùng từ “quyết liệt” trong mọi lĩnh vực, từ điều hành kinh tế, văn hóa xã hội tới chống ùn tắc giao thông, chống tham nhũng… Thực ra thủ tướng Dũng không phải vị lãnh đạo cao cấp đầu tiên dùng từ “quyết liệt”. Các vị tiền nhiệm của ông như Võ Văn Kiệt hay Phan Văn Khải cũng có dùng từ này nhưng với tần suất rất thấp, chỉ đôi khi mới nghe thấy. Nhưng từ khi thủ tướng Dũng lên nắm quyền thì từ “quyết liệt” được dùng rất nhiều ở Việt Nam. Có thể khẳng định chắc chắn là do thủ tướng rất thích dùng từ này nên đã tạo ra một trào lưu ăn theo nói leo của đám cấp dưới đến nỗi theo tác giả bài này, có thể gọi thủ tướng là “Dũng quyết liệt” và nền kinh tế Việt Nam trong những năm gần đây là “Nền kinh tế thị trường theo định hướng quyết liệt”. Trong từ điển tiếng Việt, “quyết liệt” được định nghĩa là “kiên quyết” và “mãnh liệt”. Điều này cho thấy những người hay dùng từ “quyết liệt” là những người có “quyết tâm” cao, rất nhiệt huyết trong công việc, cống hiến hết mình, liên tục làm việc với cường độ cao để đạt được kết quả cao nhất trong công việc. Trong một nền hành chính còn trì trệ như ở Việt Nam thì nếu có những người thật sự “quyết liệt” như vậy thì quá là đáng quý quá. Vậy ở đây chúng ta thử điểm lại những lĩnh vực mà thủ tướng Dũng đã chỉ đạo “quyết liệt” xem hiệu quả của những chỉ đạo này tới đâu. 1.  Quyết liệt tăng trưởng kinh tế Thủ tướng Dũng là người thích tăng trưởng cao nên tất nhiên đây là lĩnh vực được thủ tướng ưu tiên “quyết liệt”. Ngay khi mới nhận chức, vào cuối năm 2006, khi họp Chính phủ: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: Tập trung chỉ đạo quyết liệt, hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ KT-XH năm 2006 (Chính phủ, 1/12/2006) Trong kỳ họp Chính phủ tháng 10/2007, dù lạm phát đã tăng cao ở mức nguy hiểm nhưng thủ tướng vẫn chỉ thị: … để đạt mục tiêu tăng GDP 8,5% trong năm 2007, đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương phải tập trung thực hiện quyết liệt, đồng bộ các giải pháp chỉ đạo mạnh mẽ của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đề ra từ đầu năm đến nay.  (Chính phủ, 6/10/2007)Vào tháng 12/2007, lạm phát đã tăng hơn 12% nhưng khi họp bàn về kế hoạch cho năm 2008, thủ tướng Dũng vẫn chỉ đạo trước cho năm mới: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: Điều hành quyết liệt ngay từ đầu năm 2008 để đạt tăng trưởng GDP 9% và chỉ số tăng giá cả thấp hơn tốc độ tăng GDP (Chính phủ, 24/12/2007) Sang năm 2009, khi bàn kế hoạch cho năm 2010: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cho biết tăng trưởng GDP năm 2009 ước tính ở mức 5,2%, thấp nhất trong 10 năm gần đây. Trong năm 2010 Chính phủ sẽ thực hiện quyết liệt 6 biện pháp để đạt tăng trưởng GDP 6,5%, thu nhập bình quân đầu người 1.200 USD. (Tiền phong, 20/10/2009) Sang tới năm 2013, thủ tướng vẫn tiếp tục “quyết liệt”: Trong phiên họp thường kỳ tháng 2 của Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương cần tiếp tục triển khai thực hiện quyết liệt, hiệu quả các giải pháp đã đề ra trong Nghị quyết số 01/NQ-CP và 02/NQ-CP…(Chính phủ, 28/2/2013) Không rõ hiệu quả của sự “quyết liệt” trong điều hành và chỉ đạo của thủ tướng Dũng tới đâu mà từ khi thủ tướng lên cầm quyền, tốc độ tăng trưởng kinh tế của Việt Nam có xu hướng thấp hơn hẳn giai đoạn trước đó (và có rất nhiều khả năng là sẽ còn tiếp tục thấp trong thời gian tới): Tốc độ tăng trưởng GDP của Việt Nam, 2002-2012 Đơn vị: % 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 7,08 7,34 7,79 8,44 8,17 8,5 6,23 5,32 6,78 5,89 5,03 Nguồn: Tổng cục Thống kê 2.   Quyết liệt chống lạm phát Do hậu quả của chính sách mở rộng đầu tư để đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế mà sau khi thủ tướng Dũng lên nắm quyền, lạm phát bắt đầu có xu hướng tăng cao. Ngay từ năm 2007, thủ tướng Dũng đã tỏ ra “quyết liệt” với lạm phát. Trong cuộc họp ngày 12/8/2007 với các Bộ, ngành: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: Quyết liệt kiềm chế tốc độ tăng giá thấp hơn tốc độ tăng trưởng GDP. (Chính phủ, 12/8/2007) Sang năm 2008, đợi mãi lạm phát chưa xuống, thủ tướng lại tiếp tục “quyết liệt” nhiều lần nữa, ví dụ: Thủ tướng vừa chỉ đạo các bộ, ngành quyết liệt kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô những tháng cuối năm… (Vneconomy, 26/6/2008) Sau đó, do lạm phát là vấn đề nóng nên thủ tướng liên tục chỉ đạo “quyết liệt” về vấn đề này, chẳng hạn: Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11/2010, Thủ tướng đã yêu cầu các Bộ, ngành địa phương tập trung thực hiện quyết liệt, đồng bộ các giải pháp kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bình ổn thị trường, giá cả. (Infotv, 3/12/2010) Các năm sau cũng thế: “Các bộ, ngành, địa phương phải tiếp tục thực hiện nghiêm túc, quyết liệt, kiên trì, đồng bộ các giải pháp và các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ về bình ổn giá cả thị trường, kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội”. (Petrotimes, 5/5/2011) Họp với các địa phương ngày 25/12/2012 về kế hoạch cho năm 2013, thủ tướng cũng căn dặn: Các địa phương cố gắng, quyết liệt kiểm soát ngay trong tháng một tới. Quy luật hàng năm cho thấy CPI quý một chiếm tỷ lệ lớn trong lạm phát cả năm. (Vnexpress, 26/12/2013) Chỉ tiếc là tốc độ tăng trưởng GDP càng được thủ tướng “quyết liệt” chỉ đạo thì càng giảm trong khi lạm phát được chỉ đạo “quyết liệt” thì lại ngày càng tăng. Tỉ lệ lạm phát của Việt Nam, 2002-2012 Đơn vị: % 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 4 3 9,5 8,4 6,6 12,63 19,9 6,88 11,75 18,58 6,81 Nguồn: Tổng cục Thống kê 3.  Quyết liệt với DNNN Có thể nói thủ tướng Dũng là một tín đồ rất sùng bái DNNN tới mức mê tín. Tháng 2/2011, sau khi Vinashin sụp đổ, thủ tướng vẫn nói: “Nếu trong khủng hoảng vừa qua, với những nguy cơ về tăng trưởng âm, về an sinh xã hội, ổn định các chỉ tiêu vĩ mô, nếu không có các doanh nghiệp nhà nước, chắc chắn chúng ta không đạt được những thành quả như hôm nay”, Thủ tướng khẳng định. (Chính phủ, 15/2/2011) Mười tháng sau đó, thủ tướng lại nhấn mạnh: “Đánh giá hiệu quả của DNNN phải công bằng, không thể nói DNNN là “ăn hại”. Những kết quả mà DNNN đã đóng góp là không thể phủ nhận. Nếu không có DNNN thì Nhà nước không thể điều tiết, ổn định vĩ mô” (Vietnamnet, 8/12/2011) Đặc biệt, thủ tướng Dũng có niềm si mê cuồng nhiệt với các tập đoàn lớn, đa ngành. Nhà báo Huy Đức cho biết: Trước Đại hội Đảng lần thứ X, ông Nguyễn Tấn Dũng được giao làm Tổ trưởng biên tập báo cáo kinh tế của Ban chấp hành Trung ương trước Đại hội. Ông đòi ghi vào báo cáo chủ trương cho doanh nghiệp nhà nước được kinh doanh đa ngành. Các thành viên trong tổ phản đối vì điều này ngược với quan điểm phát triển doanh nghiệp nhà nước xác lập từ thời thủ tướng Võ Văn Kiệt. Thay vì tiếp thu, ông Nguyễn Tấn Dũng đã viết ra giấy, buộc các thành viên trong tổ phải ghi vào Báo cáo kinh tế nguyên văn: “Thúc đẩy việc hình thành một số tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước mạnh, hoạt động đa ngành, đa lĩnh vực, trong đó có một số ngành chính; có nhiều chủ sở hữu, trong đó sở hữu nhà nước giữ vai trò chi phối”. (FB của Huy Đức) Năm 2008, khi họp mặt với các tập đoàn con cưng, thủ tướng phê bình: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng thẳng thắn chỉ ra một số yếu kém, hạn chế của Tập đoàn, Tổng công ty Nhà nước, đó là quy mô của các Tập đoàn, Tổng công ty Nhà nước còn nhỏ, thể hiện ở việc không có Tập đoàn nào được xếp vào danh sách 500 doanh nghiệp hàng đầu thế giới” (Chính phủ, 22/2/2008). Để nhanh chóng làm cho các tập đoàn này “được xếp vào danh sách 500 của thế giới”, thủ tướng đã chỉ đạo: Các Tập đoàn, DNNN cần tập trung đầu tư quyết liệt vào sản xuất kinh doanh, đóng góp lớn hơn nữa vào tăng trưởng kinh tế đất nước, đồng thời góp phần giảm lạm phát… Chính phủ sẽ tạo điều kiện thuận lợi để các Tập đoàn, Tổng công ty Nhà nước triển khai các công trình, dự án trọng điểm của Nhà nước có hiệu quả cao, đúng tiến độ. (Chính phủ, 22/2/2008) Năm 2011, thủ tướng lại “quyết liệt” giao chỉ tiêu cho các tập đoàn là phải tăng trưởng được 15% bất chấp lạm phát đang tăng vùn vụt. Năm 2011, Thủ tướng giao nhiệm vụ cho toàn khối: Xây dựng kế hoạch sản xuất kinh doanh, đầu tư để đạt mức tăng trưởng bình quân 15%. Trên tinh thần đó, Thủ tướng yêu cầu các Tập đoàn, Tổng công ty đi đầu trong việc xây dựng các kế hoạch và triển khai một cách sát sao, đồng thời quyết liệt, nỗ lực thực hiện các giải pháp đẩy mạnh đầu tư, sản xuất kinh doanh (Chính phủ, 15/2/2011)   Kết quả sau khi nhận được chỉ đạo là phải đầu tư “quyết liệt” để tăng trưởng nhanh, tình hình các DNNN ngày càng bết bát, lỗ lã, nợ nần tăng cao khủng khiếp. Tính tới cuối năm 2012 thì tổng nợ phải trả của các DNNN là hơn 1,33 triệu tỷ đồng hay hơn 60 tỷ USD. Sang tới đầu năm 2013, lại tiếp tục có chỉ đạo: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng yêu cầu, trong năm 2013, thực hiện quyết liệt việc tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước theo Đề án đã được phê duyệt, trọng tâm là tập đoàn kinh tế và tổng công ty;… (Chính phủ, 16/1/2013) 4.  Và “quyết liệt” trong một số lĩnh vực khác Thủ tướng Dũng còn quyết liệt trong rất nhiều lĩnh vực khác nhau, từ chống tham nhũng, xóa đói giảm nghèo, giảm nhập siêu, giảm lãi suất, giảm tiêu chảy… cái gì thủ tướng cũng quyết liệt hết. Dưới đây là một vài ví dụ: Quyết liệt chống tham nhũng: Thủ tướng đã “quyết liệt” chống tham nhũng từ lúc mới nhậm chức: Ngày 27/7, tại Hà Nội, BCĐ Trung ương về phòng, chống tham nhũng đã tiến hành phiên họp lần thứ 4. Tại phiên họp, Thủ tướng chỉ đạo : công tác phòng, chống tham nhũng phải được tiếp tục làm quyết liệt từ Trung ương đến địa phương. (Tiền phong, 27/7/2007) Nhưng tham nhũng mãi không giảm nên thủ tướng là Trưởng Ban chỉ đạo phòng chống tham nhũng TW càng quyết liệt hơn: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nêu rõ yêu cầu đặt ra là phải tập trung chỉ đạo thực hiện đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả các nội dung phòng, chống tham nhũng theo tinh thần Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng (Hà Nội mới, 25/4/2012) Quyết liệt xóa đói giảm nghèo: Thủ tướng đề nghị Bộ và ngành LĐ-TB&XH …tập trung làm quyết liệt hơn nữa công tác giảm nghèo, đặc biệt giảm nghèo ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc… (Người cao tuổi, 8/1/2013) Quyết liệt giảm lãi suất: Thủ tướng khẳng định, Chính phủ đang quyết liệt chỉ đạo các biện pháp điều hành hạ lãi suất, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, trong đó tập trung vào xử lý nợ xấu và hàng tổn kho. (Diễn đàn doanh nghiệp, 26/1/2013) Quyết liệt ngăn chặn phá rừng: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị Ban Chỉ đạo Tây Nguyên, các bộ, ngành và các tỉnh Tây Nguyên quyết liệt tập trung ngăn chặn nạn phá rừng (VOV, 17/1/2012) Quyết liệt xử lý nợ xấu: Thủ tướng yêu cầu… Ngân hàng Nhà nước quyết liệt hơn nữa trong tái cơ cấu hệ thống ngân hàng, xử lý nợ xấu thông qua quỹ trích lập dự phòng rủi ro, cơ cấu lại nợ… (Người đồng hành, 28/2/2013) Quyết liệt tái cơ cấu ngân hàng Tại hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã yêu cầu NHNN chỉ đạo thực hiện quyết liệt, toàn diện việc tái cơ cấu hệ thống ngân hàng thương mại giai đoạn 2011-2015. (Pháp luật TP.HCM, 18/12/2011) Quyết liệt đưa tiền về doanh nghiệp: Chính phủ yêu cầu Thống đốc Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan khác chỉ đạo quyết liệt làm sao để dòng tiền ra được và tới các doanh nghiệp. (VTC, 28/2/2013) Quyết liệt giảm nhập siêu: Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ ngành quyết liệt trong việc đẩy mạnh xuất khẩu, giảm nhập siêu. (Sài Gòn giải phóng, 16/3/2011) Quyết liệt thực hiện bảo hiểm y tế: Thủ tướng yêu cầu… ngành Y tế cần quyết liệt thực hiện BHYT toàn dân… (Bảo hiểm xã hội, 20/2/2013) Quyết liệt chống tiêu chảy: Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương cần triển khai nghiêm các nội dung phòng, chống dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm với tinh thần quyết liệt ở mức cao nhất;(Sức khỏe đời sống, 2/11/2007) Quyết liệt giảm tai nạn giao thông: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng yêu cầu Ủy ban an toàn giao thông quốc gia, các Bộ Giao thông vận tải, Công an và các cấp chính quyền tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa, quyết liệt hơn nữa các biện pháp ngăn chặn, đẩy lùi tai nạn giao thông (Tuổi trẻ, 26/5/2011) Quyết liệt giảm quá tải bệnh viện: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp để giảm quá tải bệnh viện, “xóa” tình trạng người bệnh phải nằm ghép và đề án phải hoàn thành trước 30/6. (Dân trí, 1/3/2012) Quyết liệt trong công tác ngoại giao: Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nêu rõ, năm 2012, ngành Ngoại giao phải tiếp tục tập trung nắm chắc tình hình để tham mưu, kiến nghị, đề xuất cho Đảng, Nhà nước khai thác có hiệu quả tiềm năng, lợi thế, đồng thời ngành cần tận dụng tối đa các cơ hội, vượt qua khó khăn, thách thức, nỗ lực, quyết liệt hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ được giao. (Chính phủ, 14/12/2011) 5.  Kết luận Trên đây chỉ là một số dẫn chứng tiêu biểu vì tác giả không muốn làm độc giả quá hoa mắt vì những chỉ dụ “quyết liệt” đã được thủ tướng ban hành. Tóm lại, có thể thấy rằng thủ tướng Dũng đã “quyết liệt” trong rất nhiều lĩnh vực nhưng bất hạnh thay cho thủ tướng và người dân Việt Nam là hầu như lĩnh vực nào mà được thủ tướng “quyết liệt” điều hành và chỉ đạo thì lĩnh vực đó chỉ có càng ngày càng tệ đi. Quyết liệt thúc đẩy tăng trưởng thì tăng trưởng ngày càng đi xuống. Quyết liệt kiềm chế lạm phát thì lạm phát ngày càng tăng lên đến mức cao thứ nhì thế giới trong năm 2011. Quyết liệt kiềm chế tham nhũng thì tham nhũng và đi kèm với nó nạn chạy chỗ, chạy chức, chạy quyền ngày càng lan rộng và ăn sâu vào nền kinh tế, vào thể chế, vào toàn bộ xã hội. Quyết liệt điều hành đám con cưng tập đoàn thì đám con cưng ngày càng ăn tàn phá hại, nợ đầm nợ đìa… Có thể có người cho là từ “quyết liệt” với thủ tướng Dũng đã trở thành “sáo ngữ”, nói quen miệng nên đụng đâu nói đó. Tuy nhiên, vấn đề không đơn giản như vậy. Việc thủ tướng Dũng liên tục dùng từ này thể hiện rõ tư duy của ông về cách điều hành nền kinh tế nói riêng và điều hành nhà nước nói chung. Thủ tướng cho rằng có thể dùng ý muốn, ý chí chủ quan của mình để can thiệp vào sự vận hành khách quan của nền kinh tế và bắt nền kinh tế đi theo ý muốn chủ quan của mình. Điều này là hết sức nguy hiểm. Khi một quốc gia chấp nhận nền kinh tế thị trường tức là cũng phải chấp nhận rằng, về cơ bản thị trường thông minh hơn trí khôn chủ quan của con người. Kinh nghiệm phát triển hàng trăm năm qua cho thấy, dù có nhiều khiếm khuyết thì thị trường vẫn là cơ chế kinh tế tốt nhất để tạo ra của cải và sự phồn vinh cho xã hội. Một nhà nước khôn ngoan là nhà nước xây dựng một cơ chế thị trường minh bạch, dựa trên cơ chế cạnh tranh để cho các chủ thể trong nền kinh tế tự vận hành và nhà nước chỉ là người tham gia chỉnh sửa những khuyết tật của thị trường như hiện tượng ngoại ứng, độc quyền hay thiếu hụt hàng hóa công. Nếu cứ cố gắng dùng các công cụ hành chính can thiệp mạnh và hướng các nguồn lực khan hiếm của nền kinh tế đi theo ý muốn chủ quan của mình thì gần như không tránh khỏi thất bại cay đắng. Thực tiễn nền kinh tế Việt Namtrong vài năm qua đã cho thấy điều đó rất rõ. Chính vì thủ tướng Dũng đã muốn các tập đoàn con cưng của mình nhanh chóng “sánh vai” với các tập đoàn lớn trên thế giới nên đã “quyết liệt” dồn quá nhiều nguồn lực khan hiếm cho những cái cối xay tiền như Vinashin, Vinalines, EVN, TKV[i]… Đáng lẽ phải chống lạm phát bằng cách minh bạch hóa chi phí của các tập đoàn nhà nước, tạo cơ chế để bắt buộc các doanh nghiệp cạnh tranh bình đẳng trên thị trường thì lại can thiệp thô bạo bằng các mệnh lệnh hành chính như chỉ thị không được tăng giá điện, giá than… làm thị trường ngày càng trở nên méo mó và cuối cùng khi không kìm được giá nữa thì phải tăng đột ngột ở biên độ cao làm cho nền kinh tế phải chịu các cú sốc không đáng có. Việc liên tục dùng từ “quyết liệt” ở tần suất cao cũng cho thấy tính cách của thủ tướng Dũng là chỉ thích làm việc theo suy nghĩ chủ quan của mình, không muốn nghe những lời can gián hay nói trái của cấp dưới. Điều này thể hiện quá rõ qua việc thủ tướng giải thể Ban nghiên cứu của Thủ tướng ngay khi mới nhậm chức hay ký Quyết định 97/2009/QĐ-TTg thu hẹp đáng kể quyền phản biện của các tổ chức. Bản thân Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế TW là một viện nghiên cứu của chính phủ nhưng khi phê phán chính phủ nhiều quá cũng bị thủ tướng nhắc nhở: Người đứng đầu Chính phủ đề xuất Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương hoàn thiện hệ thống thể chế, “không nên phê phán Chính phủ nhiều nữa, cần tập trung vào làm”. (Vietnamnet, 8/12/2011) Một quốc gia mà người lãnh đạo cao nhất không muốn nghe những lời nói trái của trí thức, chỉ thích nghe tâng bốc, nịnh bợ mình thành “thủ tướng xuất sắc nhất châu Á”, chỉ thích làm theo ý muốn chủ quan của mình thì làm sao quốc gia đó có thể phát triển trong một môi trường quốc tế cạnh tranh ở mức độ rất cao như hiện nay? Nguy hiểm hơn nữa là tư duy điều hành này của thủ tướng Dũng vẫn không có gì thay đổi dù thủ tướng đã phải chịu sức ép mà xin lỗi trước Quốc hội vào cuối năm 2012. Cứ nhìn những chỉ đạo trong thời gian gần đây của thủ tướng thì vẫn đầy những từ “quyết liệt”. Ngạn ngữ phương Tây có câu rất hay là: “You cannot teach an old dog new tricks” nghĩa là “Bạn không thể dạy trò mới cho một con chó già” rất đúng trong trường hợp này. Như vậy đã có thể nhìn thấy trước tương lai của ViệtNamtrong những năm tới, nếu thủ tướng Dũng còn nắm quyền rồi. Như đã nói ở trên, việc thủ tướng Dũng ở đâu, lĩnh vực nào cũng dùng từ “quyết liệt” cũng đã góp phần tạo nên một trào lưu ăn theo nói leo ở các quan chức thấp hơn. Bây giờ mở bất cứ văn bản nào của các bộ ngành, cơ quan hành chính mọi cấp, trong diễn đàn của hội đồng nhân dân, Quốc hội… đi đâu cũng thấy từ “quyết liệt”. Một người có IQ ở mức bình thường cũng thừa hiểu rằng với mức lương chính thức ở mức chưa đủ sống như hiện nay, muốn các viên chức nhà nước làm việc ở mức “bình thường” cũng đã khó chứ đừng nói là bắt họ “quyết liệt”. Từ “quyết liệt” may lắm chỉ phù hợp trong những tình huống khẩn cấp như chống bão lớn, cứu đói trên diện rộng… Dùng từ “quyết liệt” quá nhiều trong khi ai cũng biết là chả thể “quyết liệt” nổi chính là làm cho xã hội trở nên quen với thói dối trá, lãnh đạo thì thêm quen với việc hô hào suông những lời rỗng tuếch, thùng rỗng kêu to, mồm miệng đỡ chân tay. Tóm lại, nếu thủ tướng Dũng và bộ máy dưới quyền vẫn tiếp tục giữ tư duy điều hành nền kinh tế theo kiểu “quyết liệt” như từ giữa năm 2006 tới nay thì thủ tướng càng Quyết, nền kinh tế sẽ càng Liệt hay nói đúng hơn là thủ tướng và bộ máy của mình đang Quyết (tâm) làm đất nước Liệt đi như thực tế đang diễn ra. T. N. [i] Cùng với Phó thủ tướng lúc đó là ông Sinh Hùng đã ký văn bản ép các ngân hàng cho Vinashin vay 10.000 tỷ (Vneconomy, 25/9/2008) thì thủ tướng Dũng cũng chỉ đạo ngân hàng cho Tập đoàn điện lực EVN vay 10.000 tỷ để làm vốn lưu động (Tuổi trẻ, 6/9/2011) Nguồn: http://www.viet-studies.info/kinhte/TranNgan_ThuTuongQuyetLiet.htm

 

Công an đẩy dân vào thế đối nghịch Mặc Lâm, biên tập viên RFA, Bangkok 2013-04-03 In trang này Chia sẻ Ý kiến của Bạn Email 04032013-bmhang-tel-her-story.mp3 Dân chúng biểu tình ủng hộ gia đình ông Doàn Văn Vươn trước tòa án Hải Phòng AFP Nghe bài này Trong buổi sáng khai mạc phiên tòa xét xử anh Đoàn Văn Vươn, nhiều người đã bị công an bắt mang về đồn Hải An thành phố Hải Phòng, trong đó có anh Trương Dũng, Nguyễn Chí Đức và chị Bùi Minh Hằng. Cả ba đều bị đánh đập tuy nhiên tình hình thương tích của anh Dũng là nghiêm trọng nhất. Chị Minh Hằng kể lại diễn tiến câu chuyện với Mặc Lâm sau khi công an buộc phải thả chị ra vào chiếu tối ngày 2 tháng Tư vừa qua. Đồng cảnh từ mất mát đến uất ức chung Mặc Lâm: Thưa chị Minh Hằng, chúng tôi được bà con Văn Giang cho biết là chị đi cùng xe với bà con về Hải Phòng nhưng bị chặn không vào được chị có thể cho biết chuyện gì xảy ra sau khi biết mình không thể vào Hải Phòng? Bùi Minh Hằng: Minh Hằng biết rằng đi đường nào thì họ cũng sẽ chặn, sẽ tìm cách để gây khó khăn vì thế Minh Hằng cũng bàn với các bác nếu không đi được thì về. Minh Hằng đã tổ chức cho bà con đứng lại ngay tại một cái khu dân cư nơi đó cũng đã từng có một thời điểm bị cưỡng chế đất đai và nhân dân rất phẫn nộ. Khi đứng tại đó Minh Hằng đã bắt loa để thông báo với bà con khu vực về tình trạng hôm nay phiên xử xảy ra làm sao và cái đoàn người này đi đâu, đã bị cản trở như thế nào. Minh Hằng cùng với anh Dũng cùng một người nữa được sự giúp đỡ của bà con địa phương họ đã đưa mình đi bằng đường vòng qua các cánh đồng để vào trong thành phố Hải Phòng Bùi Minh Hằng Mặc Lâm: Sau khi bà con lên xe về lại Văn Giang thì chị vào Hải Phòng bằng cách nào? Chị Bùi Minh Hằng cầm loa cùng bà con dân chúng đến trước tòa ủng hộ tinh thân cho gia đình ông Đoàn Văn Vươn. Blog hennhausaigon Bùi Minh Hằng: Minh Hằng cùng với anh Dũng cùng một người nữa được sự giúp đỡ của bà con địa phương họ đã đưa mình đi bằng đường vòng qua các cánh đồng để vào trong thành phố Hải Phòng. Khi vào trong thành phố rồi Minh Hằng thấy xuất hiện rất nhiều tại các ngã tư những kẻ đứng cầm bộ đàm thì Minh Hằng biết đấy là lực lượng an ninh chìm họ rải ra ở khắp thành phố Hải Phòng trong phiên xử. Khi tới được khu vực gần với phiên tòa ngay siêu thị Big C thì thấy rất nhiều các bác nhân sĩ trí thức và những người quen cũng như anh em Hà Nội những người đã từng biểu tình thậm chí an ninh Hà Nội cũng lập tức nhận ra Minh Hằng. Sau đó Minh Hằng tiến vào khu vực bà con dân oan, phải nói một điều rất xúc động, khi Minh Hằng xuất hiện thì bà con dân oan đã gần như đồng loạt chạy tới để ôm chầm lấy Minh Hằng làm Minh Hằng có cảm tưởng nếu như mình không đến được khu vực phiên tòa vào ngày hôm qua thì sẽ là điều hối hận rất lớn bởi tuy Minh Hằng không làm được điều gì thì cũng là nguồn động viên và sức mạnh cho bà con. Mặc Lâm: Tình hình lúc ấy căng thẳng lắm hay không thưa chị? Bùi Minh Hằng: Một bên là hàng rào công an, một bên là bà con dân oan và những người tới xem phiên tòa, trong đó có sự trá trộn rất nhiều của an ninh. Một lúc sau Minh Hằng bắt được loa và Minh Hằng kêu gọi những chiến sĩ công an, an ninh, bộ đội những người đang phục vụ cho lực lượng vũ trang là hãy nhìn vào sự thật của hiện tình đất nước. Minh Hằng cũng nói với họ tất cả những điều suy nghĩ tâm tư của mình cũng như của người dân và yêu cầu họ hãy quay về với chính nghĩa chứ không được bảo vệ tà quyền để quay súng bắn về phía nhân dân như thế. Khi Minh Hằng xuất hiện thì bà con dân oan đã gần như đồng loạt chạy tới để ôm chầm lấy Minh Hằng làm Minh Hằng có cảm tưởng nếu như mình không đến được khu vực phiên tòa vào ngày hôm qua thì sẽ là điều hối hận rất lớn bởi tuy Minh Hằng không làm được điều gì thì cũng là nguồn động viên và sức mạnh cho bà con Bùi Minh Hằng Côn đồ trong hành sự lẫn lời nói Mặc Lâm: Khi thấy chị công khai cầm loa kêu gọi như vậy thì công an phản ứng ra sao? Bùi Minh Hằng: Họ đã xông vào nhiều lần để giật cái loa từ tay Minh Hằng thế nhưng các anh em đã rất nhiều người bảo vệ nên Minh Hằng không bị giật cái loa từ lúc đầu. Sau đó Minh Hằng đưa lại cái loa cho một người quen trong đám đông thì vừa lúc đó chúng xông vào bắt Minh Hằng. Trong lúc nó bắt thì nó dấm dúi nó đè cổ xuống nên Minh Hằng không nhìn được gì. Bên ngoài phiên tòa xét xử gia đình ông Đoàn Văn Vươn, công an, an ninh dầy đặc xen lẫn vào dân chúng. Screen capture Mặc Lâm: Chị có bị đánh đập hay xúc phạm cơ thể khi họ mang về đồn như sự tình thường xảy ra hay không? Bùi Minh Hằng: Họ có điều rất hèn hạ anh Mặc Lâm ạ! Họ đối với nhân dân như kẻ thù, bởi vì khi họ bắt tại đó thì họ chưa đá đấm mạnh tay với Minh Hằng thế nhưng khi họ đưa Minh Hằng khuất bên kia đường gần cái xe của họ thì một tên đã bóp cổ bẻ tay đè gáy Minh Hằng xuống đánh đập rất nặng và chửi bới rất tục tỉu. Minh Hằng quá uất ức đã chửi lại vào mặt chúng nó. Minh Hằng nói rằng dù có chết, dù có nằm xuống trên mảnh đất này thì nhân dân và chúng tao không bao giờ tha thứ cho những kẻ tội đồ như chúng mày cả. Thực ra cho đến bây giờ sua một ngày trời ngồi trong đồn công an Minh Hằng cũng đã nói chuyện rất nhiều với những người công an làm việc hoặc là ngồi canh giữ Minh Hằng. Cũng có những người công an thực sự phải cúi mặt trước những điều Minh Hằng nói. Câu cuối cùng Minh Hằng kết luận với họ Minh Hằng nói rằng chính các anh, các anh đã đào cái Trụ sở công an quận Hải An. blog hennhausaigon hố sâu và rộng các anh đổ xuống đấy toàn là những chất dơ bẩn cặn bả để ngăn cái hố sâu đó với nhân dân. Họ đối với nhân dân như kẻ thù, bởi vì khi họ bắt tại đó thì họ chưa đá đấm mạnh tay với Minh Hằng thế nhưng khi họ đưa Minh Hằng khuất bên kia đường gần cái xe của họ thì một tên đã bóp cổ bẻ tay đè gáy Minh Hằng xuống đánh đập rất nặng và chửi bới rất tục tỉu. Bùi Minh Hằng Mặc Lâm: Chị gặp anh Trương Văn Dũng ở đâu và khi ấy anh Dũng đã bị tra tấn hay chưa? Bùi Minh Hằng: Khi vào trong đồn rồi Minh Hằng đi qua một căn phòng mới nghe thấy tiếng kêu la của anh Trương Văn Dũng. Khi bắt lên xe chỉ có Minh Hằng, Chí Đức và hai dân oan cho nên Minh Hằng không biết anh Dũng bị bắt. Khi Minh Hằng vào thì anh Dũng đã bị đưa về đấy trước và anh Dũng đang rên la. Minh Hằng phản ứng thì họ đẩy Minh Hằng đi, họ giam riêng mỗi người một phòng canh gác rất cẩn mật. Với Minh Hằng thì họ không thẩm vấn được điều gì vì Minh Hằng nói thứ nhất là không hợp tác với họ và ngay từ phút đầu tiên bước vào thì Minh Hằng đã sửa cái tư cách của những người làm việc. Minh Hằng yêu cầu họ phải mặc quân phục và đeo bảng tên. Cuối cùng cái anh làm việc với Minh Hằng đã phải đi thay bộ quân phục và có bảng tên là Nguyễn Xuân Khuê số kiểm soát là 136740. Anh ta làm việc với Minh Hằng với một thái độ rất là thù địch. Mặc Lâm: Bản thân tôi nhiều lần gọi điện thoại cho chị lúc hay tin chị bị bắt, lúc ấy họ còn cho chị giữ điện thoại hay không vì tôi không thấy chị trả lời… Bùi Minh Hằng: Khi Minh Hằng có điện thoại gọi đến thì họ cương quyết không cho nghe. Trong lúc làm việc họ đề nghị không nghe điện thoại thì Minh Hằng đã chấp hành rồi, nhưng kể cả khi không làm việc anh ta cương quyết không cho Minh Hằng dùng mà trong khi đó công an vào phòng vẫn dùng điện thoại chính vì điều đó Minh Hằng nói thẳng với họ: Nều các anh các chị còn dùng thì có nghĩa là tôi sẽ dùng. Nếu các anh các chị dùng vũ lực tấn công tôi cướp điện thoại thì tôi báo trước với các anh các chị một điều rằng giống như trước đây trong cuộc kháng chiến và những cuộc chiến tranh chúng tôi thường có những cái gọi là tiêu thổ kháng chiến. Tôi tuyên bố một điều rằng cái điện thoại của tôi không bao giờ lọt vào tay các anh các chị cả, tôi sẽ đập nát nó trước khi các anh các chị cướp. Tội danh của các anh các chị sẽ là tấn công tôi để cướp tài sản. Vào lúc 9 giờ 20 tại bệnh viện công an cho côn đồ, kể cả an ninh mật vụ đóng giả đã xông vào tận bệnh viện để đe dọa anh Dũng từ đêm hôm qua. Có kẻ nói rằng mày biến ngay khỏi nơi này nếu mày còn ở lại đây thì sẽ có tai họa. Phải nói rằng thái độ của họ rất là tàn nhẫn anh ạ! Bùi Minh Hằng Mặc Lâm: Quay trở lại trường hợp của anh Dũng và Chí Đức. Xin chị cho biết hiện nay cả hai người như thế nào? Đặc biệt là tình trạng thương tích của anh Dũng bây giờ ra sao, tôi có nghe tin công an và xã hội đen vào tới bệnh viện để đe dọa anh Dũng chị có biết vụ này không? Bùi Minh Hằng: Cho đến giờ phút này, Minh Hằng nhận được thông tin vào lúc 9 giờ 20 tại bệnh viện công an cho côn đồ, kể cả an ninh mật vụ đóng giả đã xông vào tận bệnh viện để đe dọa anh Dũng từ đêm hôm qua. Có kẻ nói rằng mày biến ngay khỏi nơi này nếu mày còn ở lại đây thì sẽ có tai họa. Phải nói rằng thái độ của họ rất là tàn nhẫn anh ạ! Tình trạng của anh Dũng rất đau đớn Minh Hằng sợ là anh ấy gãy xương sườn hay là chấn thương nội tạng bên trong vì nó đánh rất đau, anh ấy nằm rên la. Cho tới giờ phút này thì Chí Đức đã về nhà về đã có thông tin. Một em khác ở Hải Phòng bị đanh rất đau thì nghe nói công an tiếp tục làm việc và có thu giữ điện thoại của em, em ấy tên là Thắng. Hiện giờ anh Dũng đang ở trong bệnh viện Hải An, Hải Phòng với tình trạng rất đau đớn nhưng bác sĩ nói là cho ra viện vì kết luận không sao cả. Mặc Lâm: Xin cám ơn chị Bùi Minh Hằng về cuộc trao đổi này. Thưa quý vị khi cuộc phỏng vấn này vừa thực hiện xong thì chúng tôi được tin anh Trương Văn Dũng đã bị bệnh viện Đa khoa đuổi ra không cho anh tiếp tục nằm điều trị do sức ép của công an thành phố Hải Phòng. Trong lúc trên đường quay về Hà Nội anh cho biết: Trương Văn Dũng: Cái này là do công an thành phố nó ép bệnh viện đuổi tôi ra. Bản thân tôi kịch liệt phản đối việc làm của bệnh viện mang tính hết sức vô nhân đạo. Công an đã hết sức thô bạo họ đã túm người họ khênh tôi và ném lên xe taxi và họ chở tôi ra cái đường Cầu Dầu 2. Tôi ngồi đấy tôi đợi taxi một lúc sau họ quay xe lại họ bắt tôi lên xe tiếp tục ra bến xe Liệt Nghĩa. Sau đó bọn an ninh lại bắt tôi lên xe chở tôi ra cái cầu vượt Quán Toan nó thả tôi xuống. Lúc đó nó cướp luôn diện thoại của tôi nó không cho tôi liên lạc vì vậy tôi phải mua một điện thoại mới cũng như sim mói để gọi. Hiện nay tôi đang trên đường về nhà. Bây giờ là 3 giờ chiều, chúng tôi vẫn không chắc rằng anh có an toàn để về đến nhà mình hay không chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi và cập nhật nếu có gì xảy ra với anh.

 

PHỎNG VẤN - 

Bài đăng : Thứ tư 03 Tháng Tư 2013 - Sửa đổi lần cuối Thứ tư 03 Tháng Tư 2013

Thái Lan xoay trục về phía Trung Quốc nhưng không bỏ đồng minh Mỹ

Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo và nữ Thủ tướng Thái Lan Yingluck Shinawatra (Reuters)

Arnaud Dubus / Mai Vân  RFI

Trung Quốc và Hoa Kỳ đang cạnh tranh với nhau để thiết lập ảnh hưởng chính trị và kinh tế lên vùng Đông Nam Á, một cuộc đua tranh càng lúc càng gay gắt. Là một quốc gia bản lề trên lục điạ Đông Nam Á, Thái Lan, đang cố cân bằng quan hệ của mình giữa hai cường quốc. Một bên là Hoa Kỳ, quốc gia mà các mối liên hệ thân thiết được nung đúc từ thời chiến trạnh lạnh bắt đầu nhạt đi, và bên kia là Trung Quốc đang khôn khéo ra sức chiêu dụ qua một chiên lược ngoại giao vừa kinh tế vừa văn hóa.

Tại chỗ, thông tín Arnaud Dubus phân tích thế đứng của Thái Lan :

Arnaud Dubus : Thái Lan có quan hệ chính trị và an ninh rất chặt chẽ với Hoa Kỳ. Bangkok thường được gọi là đồng minh chủ chốt ngoài khối yếu NATO của Washington. Quy chế đó cho phép Thái Lan được ưu đãi trong trợ giúp quân sự, kể cả những khoản tín dụng rất hời để mua vũ khí.

Nhưng điều đã khiến cho tình hình thay đồi dần dần từ cuối thập niên 1980 là sự kiện Trung Quốc không còn bị xem là một mối đe dọa đối với Thái Lan nữa, trong lúc đà vươn lên về mặt quân sự của Trung Quốc lại khiến cho Washington lo ngại. Tóm lại Thái Lan và Hoa Kỳ không còn cùng chung mục tiêu về an ninh.

Trong cùng một thời điểm, Trung Quốc đã trở thành một đối tác kinh tế rất quan trọng của Thái Lan. Trong năm 2011, kim ngạch trao đổi giữa hai bên lên đến 65 tỷ đô la, gần gấp đôi trao đổi giữa Mỹ và Thái Lan.

Công cuộc hội nhập kinh tế của khối ASEAN lại càng thúc đẩy mạnh mẽ xu hướng này. Thái Lan đã ký một hiệp định tự do mậu dịch với Trung Quốc về nông sản vào năm 2003, và một hiệp định rộng hơn giữa ASEAN với Trung Quốc đã có hiệu lực từ năm 2010.

Trong tình hình chính quyền Thái Lan đương nhiệm dành ưu tiên cho vấn đề kinh tế hơn là chính trị và an ninh trong chính sách ngoại giao của mình, rõ ràng là đang có một sự ‘xoay trục’ của Thái Lan hướng về Trung Quốc.

RFI : Các dự án hạ tầng cơ sở giao thông cấp khu vực phải chăng đã tạo thuận lợi cho tiến trình mà anh gọi là ‘xoay trục’ đó ?

Arnaud Dubus : Đúng như thế. Việc thiết lập các hành lang giao thông trong các dự án của Tiểu vùng Sông Mêkông hầu như đã hoàn tất, ngoại trừ ở Miến Điện. Trong số những hành lang này, một trong những trục quan trọng nhất là hành lang Bắc Nam, đi từ Vân Nam, qua Lào và đến Thái Lan.

Từ nay đến năm 2016, trục lộ này sẽ có thêm đường xe lửa, băng qua Lào và kể từ thành phố biên giới Nongkhai sẽ được nối với một đường cao tốc đi về hướng Bangkok và biên giới Malaysia.

Trục lộ Đông -Tây nối liền Ấn Độ Dương với Biển Đông cũng đi qua Bangkok. Thái Lan như thế sẽ vẫn là giao lộ trọng yếu của màng lưới giao thông khu vực giữa Trung Quốc và vùng Đông Nam Á.
Cho nên Thái lan cần định hướng lại kinh tế của mình, hướng nó về phía Trung Quốc, cũng như tất cả các nước trong khu vực đang làm.

RFI : Điều này phải chăng có nghĩa là Thái Lan giữ khoảng cách với Mỹ ?

Arnaud Dubus : Không đâu. Thái Lan vẫn là một đối tác quan trọng của Mỹ, đặc biệt trong lãnh vực an ninh.
Cuộc tập trận Cobra Gold thường niên do Mỹ tài trợ tổ chức trên đất Tháí là cuộc tập trận quan trọng nhất ở Châu Á. Ngoài ra thì, như truyền thống ngoại giao của họ, Thái Lan luôn luôn tránh việc dấn thân quá sâu cùng với một đối tác duy nhất, mà chỉ muốn tạo thế cân bằng giữa các cường quốc, như Bangkok đã khôn khéo làm trong thời kỳ thuộc điạ giữa đế chế Anh và Đông Dương của Pháp.

Bị quyến rũ trước đà vươn lên hùng mạnh của kinh tế Trung Quốc, nhưng Thái Lan vẫn thận trọng khi nhìn thấy thái độ ngày hung hăng của Bắc Kinh ở Biển Đông.

RFI : Anh có đề cập đến khía cạnh ngoại giao văn hóa của Trung Quốc. Anh có thể nói rõ thêm ?

Arnaud Dubus : Trung Quốc rất khéo léo trên điểm này, và xoáy vào khía cạnh là có một phần lớn dân chúng ở các thành phố lớn tại Thái Lan là người gốc Hoa.

Bắc Kinh rất tích cực trong việc khuyến khích học tiếng Hoa trong giới trẻ Thái Lan, hàng năm, họ gởi cả ngàn người đến dậy tiếng Hoa. Tiếng Quan thoại là một trong những ngoại ngữ được học nhiều nhất trong trường phổ thông Thái Lan bên cạnh tiếng Anh và tiếng Nhật.

Mặc dù thế, thanh niên Thái vẫn thích văn hóa Mỹ hay văn hóa Hàn Quốc hơn là văn hóa Trung Quốc. Giấc mơ của một thanh niên thuộc gia đình khá giả ở Thái Lan là đi du học ở Yale hay Columbia, bên Mỹ, chứ không phải là qua Bắc Kinh hay Thượng Hải !