'Lãnh
đạo VN bị ý thức hệ kìm hãm'
Hạnh Nguyên
Bài của bạn đọc BBC Tiếng Việt
Cập nhật: 10:55 GMT - thứ sáu, 18 tháng 10, 2013
Ông Lý Quang Diệu từng thăm Việt Nam.
Hồi tháng Tám vừa qua, cựu thủ tướng Singapore, ông Lý Quang
Diệu cho ra mắt cuốn sách hơn 400 trang, bày tỏ quan điểm về tương lai, triển
vọng của các quốc gia lớn đáng chú ý trên thế giới và trong vùng Đông Nam Á.
Cuốn 'One man’s View of the World' có cả phần nhận định của
tác giả về hiện tại và tương lai của Việt Nam.
Theo ông Lý, tăng trưởng kinh tế và thay đổi lớn trong đời sống xã
hội Việt Nam sau đổi mới 1986 là không thể phủ nhận.
Nhiều nhà phân tích trong cũng như ngoài nước cho rằng Việt Nam
đang đi đúng hướng, theo mô hình cải cách kiểu Trung Quốc.
Thực sự thì Đổi mới ở Việt Nam khác xa những gì diễn ra ở Trung
Quốc.
Mấy
năm gần đây, ông Lý hoàn toàn chán nản về những gì đang diễn ra ở Việt Nam. Ông
thất vọng bởi nạn tham nhũng tràn lan, tư duy cổ hủ của giới lãnh đạo.
Theo ông, Việt Nam chưa hề và sẽ chưa thể có một lãnh đạo ngang
tầm Đặng Tiểu Bình trong một tương lai gần. Ông đã sử dụng một cụm từ mô tả
chung cho toàn bộ giới lãnh đạo cao cấp ở Việt Nam: 'Bị kìm hãm trong tư duy xã
hội chủ nghĩa'.
Theo
lời ông Lý, ở Việt Nam, những vị lãnh đạo bảo thủ đang tiếp tục làm cho Việt
Nam trở nên trì trệ. Chỉ khi những vị này nghỉ hưu thì Việt Nam mới có thể có
đột phá theo hướng hiện đại hóa.
Chỉ
hắng giọng, ậm ừ
Singapore là tấm gương thu hút đầu tư nhờ hệ thống nhà
nước hiệu quả
Ông có đưa ra một ví dụ mà tận mắt ông chứng kiến khi tham gia một
cuộc họp với các nhà lãnh đạo quân sự và dân sự Việt Nam.
Ông thuật lại chi tiết về những vấn đề mà một công ty Singapore
đang vướng phải khi triển khai một dự án xây dựng khách sạn ở khu vực Hồ Tây,
Hà Nội.
Khi công ty này bắt đầu đóng cọc, hàng nghìn người dân đến yêu cầu
bồi thường cho tình trạng ô nhiễm tiếng ồn. Để tránh việc phải gánh thêm các
khoản chi phí phụ trợ, công ty quyết định thay đổi phương pháp xây móng, từ
việc đóng cọc sang bắt đinh ốc vì phương pháp này ít gây ồn ào hơn.
Lần này, chính vị quan chức đã phê duyệt dự án đến công ty và nói:
“Tôi chưa bao giờ cho phép các anh làm vậy”. Rõ ràng, vị quan chức này đã thông
đồng với những người dân bất mãn.
Ông Lý Quang Diệu giải thích với những nhà lãnh đạo Việt Nam trong
cuộc họp rằng hành động như vậy là phản tác dụng và khuyên họ nếu muốn mở cửa
thì hãy thực sự nghiêm túc về vấn đề đó.
Giới chức Hà Nội chỉ đáp lại bằng vài tiếng hắng giọng hay ậm ừ
thể hiện rõ họ không thiết tha mấy với cuộc cải cách này. Họ không hề hiểu rằng
một nhà đầu tư hài lòng sẽ thu hút thêm nhiều nhà đầu tư hơn nữa.
"Khi những thế hệ lão thành cách mạng nghỉ hưu,
sẽ có những thế hệ trẻ hơn làm nên đổi thay"
Theo
ông Lý, lãnh đạo Việt Nam cho rằng khi đã có một nhà đầu tư rồi thì cứ thế mà
vắt kiệt sức để kiếm chác.
Sự thật thì ở Việt Nam, nhiều cựu quân nhân tham gia cuộc chiến
(được đa số người Việt gọi là kháng chiến chống Mỹ) đang tham gia giữ các cương
vị quan trọng trong Đảng và bộ máy chính quyền.
Thật không may, họ được thăng cấp không phải bởi vì họ giỏi quản
lý và điều hành kinh tế hiệu quả, mà là vì họ đã rất giỏi “đánh nhau”.
Cựu thủ tướng quốc đảo sư tử nhìn nhận, điểm tương đồng nổi bật
giữa Việt Nam và Trung Quốc trong thời kỳ mở cửa chính là tham nhũng. Đội ngũ
cán bộ Đảng bỗng chốc nhận thấy những người ngoài Đảng đang giàu lên nhanh
chóng.
Họ vỡ mộng và dần trở nên tham tiền, hám của. Ví dụ như những quan
chức hải quan cao cấp nhập khẩu xe hơi bất hợp pháp để được chia phần lợi
nhuận.
Khác Trung Quốc, Việt Nam không có một nhân vật giống như ông
Đặng Tiểu Bình, một người vừa có được vị trí không thể phủ nhận trong đội ngũ
cán bộ vừa có niềm tin vững vàng rằng tiến hành cải cách triệt để là con đường
duy nhất vươn ra thế giới.
Có thể nói, chiến tranh chính là lý do tại sao đất nước lại thiếu
đi một con người như vậy.
Tiếp
tục bế tắc
Trong cuốn sách mới ra, ông Lý Quang Diệu chỉ còn niềm tin
vào thế hệ trẻ Việt Nam
Trong khi những lãnh đạo cộng sản Trung Quốc có hàng thập kỷ
thu lượm kinh nghiệm quản lý trong thời bình, chọn lựa những lời khuyên thực tế
về việc gì cần làm, tiếp tục củng cố niềm tin và hệ tư tưởng, thì các nhà cộng
sản Việt Nam vẫn bế tắc trong một cuộc chiến tranh du kích khốc liệt với người
Mỹ, không hề học hỏi được bất kỳ điều gì về cách quản lý, vận hành đất nước.
Hơn thế nữa, hầu hết những doanh nhân thành đạt ở miền Nam Việt
Nam, những người đã quen thuộc với cách làm việc của chủ nghĩa tư bản thì lại
bỏ trốn ra hải ngoại vào những năm 70.
Điều đáng nói hơn cả là cách nhìn nhận rất khách quan và tích cực
về con người Việt Nam của ông Lý Quang Diệu. Ông cho rằng người Việt là một trong
những dân tộc năng động và thông minh nhất trong khu vực Đông Nam Á.
Sinh viên Việt Nam thường xuyên giành được những điểm số cao nhất
trong cách kỳ thi tầm cỡ quốc tế.
Với những con người thông minh như vậy, với tài nguyên thiên nhiên
phong phú, đa dạng, bờ biển dài và đẹp, đáng lẽ Việt Nam phải giàu mạnh từ rất
lâu rồi.
Theo ông Lý, thật đáng tiếc là Việt Nam không thể khai thác hết
được tiềm năng của mình. Ông đặt niềm tin rằng khi những thế hệ lão thành cách
mạng nghỉ hưu, sẽ có những thế hệ trẻ hơn làm nên đổi thay.
Những con người ấy sẽ nhìn nhận được Thái Lan đã thành công đến
như thế nào, đồng thời nhận thức được tầm quan trọng của nền kinh tế thị
trường.
Về vấn đề biển Đông, theo ông Lý thì Việt Nam đang gặp phải những
khó khăn lớn.
Trung Quốc là một đối thủ lớn, khó chơi, đầy mưu mô và kinh
nghiệm. Trung Quốc sẽ tiếp tục chiêu bài chia cắt nội bộ ASEAN, cô lập các bên
để giành thế thượng phong trong đàm phán song phương. Nước có hàng mấy ngàn năm
lịch sử chiến tranh lân bang này sẽ kiên quyết từ chối đàm phán đa phương dưới
mọi hình thức.
'Trung Quốc là một đối thủ lớn, khó chơi, đầy mưu mô và kinh
nghiệm'
Về
quan hệ Việt – Mỹ, ông Lý cho rằng không sớm thì muộn, Mỹ sẽ được chính quyền
Việt Nam đồng ý cho trở lại Cam Ranh đóng quân. Hơn thế nữa, việc Mỹ đồng ý bán
vũ khí cho Việt Nam cũng sẽ xảy ra trong tương lai gần.
Tuy
nhiên, những động thái đó chẳng mang lại nhiều ý nghĩa trong tranh chấp Biển
Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc.
Theo
ông Lý, Việt Nam hầu như không thể trông mong vào tiếng nói và hành động của
Hoa Kỳ. Ngoài những bất đồng trong chính trị và nhân quyền với giới lãnh đạo
Việt Nam, Mỹ không hề muốn đối đầu với một nước lớn và đầy tiềm lực như Trung
Quốc.
Ông Lý Quang Diệu, trong phần nói về Việt Nam, tuy không bộc lộ rõ
nhưng người đọc có thể nhận ra ông không mấy tin tưởng vào sự can thiệp của
ASEAN trong việc lên tiếng giúp Việt Nam đạt được thắng lợi dù nhỏ trong đàm
phán biển Đông với Trung Quốc.
Điều này có nghĩa là tương lai vấn đề Biển Đông của Việt Nam,
trong suy nghĩ của cựu thủ tướng Singapore, là hoàn toàn bế tắc.
Bài viết thể hiện quan điểm và cách hành văn của tác
giả Hạnh Nguyên, một bạn đọc của bbcvietnamese.com từ Việt Nam.
'Lãnh
đạo VN bị ý thức hệ kìm hãm'
Hạnh Nguyên
Bài của bạn đọc BBC Tiếng Việt
Cập nhật: 10:55 GMT - thứ sáu, 18 tháng 10, 2013
Ông Lý Quang Diệu từng thăm Việt Nam.
Hồi
tháng Tám vừa qua, cựu thủ tướng Singapore, ông Lý Quang Diệu cho ra mắt cuốn
sách hơn 400 trang, bày tỏ quan điểm về tương lai, triển vọng của các quốc gia
lớn đáng chú ý trên thế giới và trong vùng Đông Nam Á.
Cuốn 'One man’s View of the World' có cả phần nhận định của tác
giả về hiện tại và tương lai của Việt Nam.
Các bài liên quan
Chủ đề liên quan
Theo ông Lý, tăng trưởng kinh tế và thay đổi lớn trong đời sống
xã hội Việt Nam sau đổi mới 1986 là không thể phủ nhận.
Nhiều nhà phân tích trong cũng như ngoài nước cho rằng Việt Nam
đang đi đúng hướng, theo mô hình cải cách kiểu Trung Quốc.
Thực sự thì Đổi mới ở Việt Nam khác xa những gì diễn ra ở Trung
Quốc.
Mấy năm gần đây, ông Lý hoàn toàn chán nản về những gì đang diễn
ra ở Việt Nam. Ông thất vọng bởi nạn tham nhũng tràn lan, tư duy cổ hủ của giới
lãnh đạo.
Theo ông, Việt Nam chưa hề và sẽ chưa thể có một lãnh đạo ngang
tầm Đặng Tiểu Bình trong một tương lai gần. Ông đã sử dụng một cụm từ mô tả
chung cho toàn bộ giới lãnh đạo cao cấp ở Việt Nam: 'Bị kìm hãm trong tư duy xã
hội chủ nghĩa'.
Theo lời ông Lý, ở Việt Nam, những vị lãnh đạo bảo thủ đang tiếp
tục làm cho Việt Nam trở nên trì trệ. Chỉ khi những vị này nghỉ hưu thì Việt
Nam mới có thể có đột phá theo hướng hiện đại hóa.
Chỉ hắng giọng, ậm ừ
Singapore là tấm gương thu hút đầu tư nhờ hệ thống nhà nước hiệu
quả
Ông có đưa ra một ví dụ mà tận mắt ông chứng kiến khi tham gia
một cuộc họp với các nhà lãnh đạo quân sự và dân sự Việt Nam.
Ông thuật lại chi tiết về những vấn đề mà một công ty Singapore
đang vướng phải khi triển khai một dự án xây dựng khách sạn ở khu vực Hồ Tây,
Hà Nội.
Khi công ty này bắt đầu đóng cọc, hàng nghìn người dân đến yêu
cầu bồi thường cho tình trạng ô nhiễm tiếng ồn. Để tránh việc phải gánh thêm
các khoản chi phí phụ trợ, công ty quyết định thay đổi phương pháp xây móng, từ
việc đóng cọc sang bắt đinh ốc vì phương pháp này ít gây ồn ào hơn.
Lần này, chính vị quan chức đã phê duyệt dự án đến công ty và
nói: “Tôi chưa bao giờ cho phép các anh làm vậy”. Rõ ràng, vị quan chức này đã
thông đồng với những người dân bất mãn.
Ông Lý Quang Diệu giải thích với những nhà lãnh đạo Việt Nam
trong cuộc họp rằng hành động như vậy là phản tác dụng và khuyên họ nếu muốn mở
cửa thì hãy thực sự nghiêm túc về vấn đề đó.
Giới chức Hà Nội chỉ đáp lại bằng vài tiếng hắng giọng hay ậm ừ
thể hiện rõ họ không thiết tha mấy với cuộc cải cách này. Họ không hề hiểu rằng
một nhà đầu tư hài lòng sẽ thu hút thêm nhiều nhà đầu tư hơn nữa.
"Khi những thế hệ lão thành cách mạng nghỉ hưu, sẽ có những thế
hệ trẻ hơn làm nên đổi thay"
Theo ông Lý, lãnh đạo Việt Nam cho rằng khi đã có một nhà đầu tư
rồi thì cứ thế mà vắt kiệt sức để kiếm chác.
Sự thật thì ở Việt Nam, nhiều cựu quân nhân tham gia cuộc chiến
(được đa số người Việt gọi là kháng chiến chống Mỹ) đang tham gia giữ các cương
vị quan trọng trong Đảng và bộ máy chính quyền.
Thật không may, họ được thăng cấp không phải bởi vì họ giỏi quản
lý và điều hành kinh tế hiệu quả, mà là vì họ đã rất giỏi “đánh nhau”.
Cựu thủ tướng quốc đảo sư tử nhìn nhận, điểm tương đồng nổi bật
giữa Việt Nam và Trung Quốc trong thời kỳ mở cửa chính là tham nhũng. Đội ngũ
cán bộ Đảng bỗng chốc nhận thấy những người ngoài Đảng đang giàu lên nhanh
chóng.
Họ vỡ mộng và dần trở nên tham tiền, hám của. Ví dụ như những
quan chức hải quan cao cấp nhập khẩu xe hơi bất hợp pháp để được chia phần lợi
nhuận.
Khác Trung Quốc, Việt Nam không có một nhân vật giống như ông
Đặng Tiểu Bình, một người vừa có được vị trí không thể phủ nhận trong đội ngũ
cán bộ vừa có niềm tin vững vàng rằng tiến hành cải cách triệt để là con đường
duy nhất vươn ra thế giới.
Có thể nói, chiến tranh chính là lý do tại sao đất nước lại
thiếu đi một con người như vậy.
Tiếp tục bế tắc
Trong cuốn sách mới ra, ông Lý Quang Diệu chỉ còn niềm tin vào
thế hệ trẻ Việt Nam
Trong khi những lãnh đạo cộng sản Trung Quốc có hàng thập kỷ thu
lượm kinh nghiệm quản lý trong thời bình, chọn lựa những lời khuyên thực tế về
việc gì cần làm, tiếp tục củng cố niềm tin và hệ tư tưởng, thì các nhà cộng sản
Việt Nam vẫn bế tắc trong một cuộc chiến tranh du kích khốc liệt với người Mỹ,
không hề học hỏi được bất kỳ điều gì về cách quản lý, vận hành đất nước.
Hơn thế nữa, hầu hết những doanh nhân thành đạt ở miền Nam Việt
Nam, những người đã quen thuộc với cách làm việc của chủ nghĩa tư bản thì lại
bỏ trốn ra hải ngoại vào những năm 70.
Điều đáng nói hơn cả là cách nhìn nhận rất khách quan và tích
cực về con người Việt Nam của ông Lý Quang Diệu. Ông cho rằng người Việt là một
trong những dân tộc năng động và thông minh nhất trong khu vực Đông Nam Á.
Sinh viên Việt Nam thường xuyên giành được những điểm số cao
nhất trong cách kỳ thi tầm cỡ quốc tế.
Với những con người thông minh như vậy, với tài nguyên thiên
nhiên phong phú, đa dạng, bờ biển dài và đẹp, đáng lẽ Việt Nam phải giàu mạnh
từ rất lâu rồi.
Theo ông Lý, thật đáng tiếc là Việt Nam không thể khai thác hết
được tiềm năng của mình. Ông đặt niềm tin rằng khi những thế hệ lão thành cách
mạng nghỉ hưu, sẽ có những thế hệ trẻ hơn làm nên đổi thay.
Những con người ấy sẽ nhìn nhận được Thái Lan đã thành công đến
như thế nào, đồng thời nhận thức được tầm quan trọng của nền kinh tế thị
trường.
Về vấn đề biển Đông, theo ông Lý thì Việt Nam đang gặp phải
những khó khăn lớn.
Trung Quốc là một đối thủ lớn, khó chơi, đầy mưu mô và kinh
nghiệm. Trung Quốc sẽ tiếp tục chiêu bài chia cắt nội bộ ASEAN, cô lập các bên
để giành thế thượng phong trong đàm phán song phương. Nước có hàng mấy ngàn năm
lịch sử chiến tranh lân bang này sẽ kiên quyết từ chối đàm phán đa phương dưới
mọi hình thức.
'Trung Quốc là một đối thủ lớn, khó chơi, đầy mưu mô và kinh
nghiệm'
Về quan hệ Việt – Mỹ, ông Lý cho rằng không sớm thì muộn, Mỹ sẽ
được chính quyền Việt Nam đồng ý cho trở lại Cam Ranh đóng quân. Hơn thế nữa,
việc Mỹ đồng ý bán vũ khí cho Việt Nam cũng sẽ xảy ra trong tương lai gần.
Tuy nhiên, những động thái đó chẳng mang lại nhiều ý nghĩa trong
tranh chấp Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc.
Theo ông Lý, Việt Nam hầu như không thể trông mong vào tiếng nói
và hành động của Hoa Kỳ. Ngoài những bất đồng trong chính trị và nhân quyền với
giới lãnh đạo Việt Nam, Mỹ không hề muốn đối đầu với một nước lớn và đầy tiềm
lực như Trung Quốc.
Ông Lý Quang Diệu, trong phần nói về Việt Nam, tuy không bộc lộ
rõ nhưng người đọc có thể nhận ra ông không mấy tin tưởng vào sự can thiệp của
ASEAN trong việc lên tiếng giúp Việt Nam đạt được thắng lợi dù nhỏ trong đàm
phán biển Đông với Trung Quốc.
Điều này có nghĩa là tương lai vấn đề Biển Đông của Việt Nam,
trong suy nghĩ của cựu thủ tướng Singapore, là hoàn toàn bế tắc.
Bài viết thể hiện quan điểm và cách hành văn của tác giả Hạnh
Nguyên, một bạn đọc của bbcvietnamese.com
từ Việt Nam.
__._,_.___
