“Về người bị bắn thí điểm trong CCRĐ”

Lê Thọ Bình

Cho đến nay, Cải cách ruộng đất (CCRĐ) 1953-1956 vẫn là một trong những giai đoạn bi thương nhất trong lịch sử phát triển của đất nước. Kết quả là hàng trăm ngàn người bị bắt, giết, gia đình ly tán.

Người đầu tiên được “lựa chọn” để “xử bắn thí điểm” là bà Nguyễn Thị Năm. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, câu chuyện về bà Năm, từ khi bà bị bắn năm 1953 cho đến nay, vẫn là đề tài gây nhiều tranh cãi và còn không ít những uẩn khúc cần tiếp tục được giải mã.

CCRĐ – bi kịch của lịch sử dân tộc

Để chúng ta có thể hình dung lại, mức độ, quy mô và hậu quả của một trong những giai đoạn bi thương nhất của lịch sử dân tộc, chúng ta cùng nhau trở về thời kỳ 1953-1956.

Tháng 11 năm 1953 Quốc hội VNDCCH nhóm họp và thông qua Dự luật CCRĐ 197/HL. Chủ tịch Hồ Chí Minh phê thuận và chính thức ban hành bộ luật này vào ngày 19-12-1953 để kỷ niệm ngày Toàn quốc Kháng chiến, mang tên “Luật Cải cách Ruộng đất”. Đồng thời điểm này, Ủy ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam và Đại hội Toàn quốc Đảng Lao động Việt Nam cũng họp và tổ chức chuẩn bị thi hành CCRĐ sâu rộng trên toàn lãnh thổ. Ủy ban lãnh đạo chương trình CCRĐ và hoạch định tiến trình CCRĐ được thành lập.

Hồ Chí Minh, Chủ tịch Đảng, Chủ tịch nước phát động và làm tư tưởng chiến dịch.

Trưởng ban chỉ đạo trực tiếp là ông Trường Chinh lúc bấy giờ là Tổng bí thư Đảng. Trưởng ban chỉ đạo thí điểm khu vực Thái Nguyên là Hoàng Quốc Việt, Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương đảng; Trưởng ban chỉ đạo thí điểm vùng Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh là Lê Văn Lương, Ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị và Giám đốc trực tiếp điều hành chiến dịch là ông Hồ Viết Thắng, Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương đảng.

Chương trình CCRĐ được áp dụng qua bốn bước chính như sau:

1. Huấn luyện cán bộ

Các cán bộ tham gia CCRĐ được đưa đi học khóa Chỉnh huấn 1953 và một số được đưa đi huấn luyện tại Trung Quốc. Các chương trình học tập nhằm giúp cán bộ nắm vững đường lối của Đảng trong CCRĐ, quán triệt quan điểm: “Trí, phú, địa, hào đào tận gốc trốc tận rễ”. Tổng số cán bộ được điều động vào công tác là gần 50.000 người.

2. Chiến dịch Giảm tô

Bước đầu, các đội cán bộ CCRĐ đi vào các làng xã và áp dụng chính sách “3 Cùng” (cùng ăn, cùng ngủ, cùng làm) với các bần cố nông trong làng xã đó, kết nạp họ thành “rễ”, thành “cành” của Đội, sau đó triển khai chiến dịch từng bước như sau:

- Phân định thành phần: Đội CCRĐ ra mắt làng xã, và tất cả các gia đình trong xã được họ phân loại thành 5 thành phần: (a) địa chủ; (b) phú nông; (c) trung nông cứng (sở hữu 1 con bò, 1 con heo, 1 đàn gà); (d) trung nông vừa (sở hữu 1 con heo, 1 đàn gà); (e) trung nông yếu (sở hữu 1 đàn gà hay không có gì cả); (f) bần nông; (g) cố nông. Gia đình có 2 con heo đã có thể gọi là phú nông. Tỷ lệ địa chủ được quy định trước là 5,68% dân số nông thôn và các đoàn và đội cải cách đều cố truy bức để đôn tỷ lệ địa chủ lên 5% như một quy định bắt buộc, gọi là “kích thành phần”.

- Phân loại địa chủ: Tất cả các gia đình bị xếp vào thành phần địa chủ như nói trên được đội cải cách phân loại thêm một lần nữa thành (a1) Địa chủ gian ác; (a2) Địa chủ thường; (a3) Địa chủ có ủng hộ kháng chiến. Thành phần địa chủ gian ác bị đội cải cách bắt ngay lập tức và quản thúc.

- Áp dụng thoái tô: Đối với các gia đình có địa chủ bị bắt nói trên, Đội cải cách thông báo với họ về các sắc lệnh giảm tô của Chính phủ, bao gồm: Sắc lệnh giảm tô xuống còn 25% vào tháng 11-1945, Sắc lệnh số 87/SL năm 1952 và 149/SL năm 1953 giảm tô thêm 25%.

(Cần nói thêm rằng, tại miền Bắc, tô hay địa tô là tiền thuê ruộng mà tá điền phải trả cho địa chủ sau mùa gặt, có thể trả bằng thóc. Căn cứ theo đó, địa chủ nào chưa giảm tô cho nông dân thì bây giờ phải trả số nợ đó – gọi là “thoái tô”. Nếu không trả đủ nợ thì tài sản bị tịch thu, phân phát do nông dân).

(Sau bước này, hầu hết gia đình địa chủ lâm vào hoàn cảnh khánh kiệt, nhiều người đến chỗ tự sát).

- Học tập tố khổ, lùng bắt địa chủ: Các bần nông, cố nông, “gốc”, “rễ” được Đội cải cách cho đi học lớp tố khổ do Đội mở, qua đó học viên được nhận dạng các tội ác của địa chủ và được khuyến khích nhớ ra tội ác của từng địa chủ đã bóc lột họ như thế nào.

- Công khai đấu tố: Ban đầu các buổi đấu tố được tổ chức, thông thường vào ban đêm (do để tránh máy bay địch oanh tạc. Sau đó được tiến hành vào ban ngày). Số lượng người tham gia đấu tố được huy động từ vài trăm đến cả ngàn người. Thời gian đấu tố từ một đến ba đêm tùy theo mức độ tội trạng của địa chủ. Trong đêm đấu tố, các bần nông bước ra kể tội địa chủ đã bóc lột họ như thế nào. Tại các tỉnh có tổ chức cải cách ruộng đất đều cho ra tờ báo lấy tên là Lá Rừng (ngụ ý tội ác địa chủ nhiều như lá rừng) tường thuật chi tiết các vụ đấu tố. Sau khi bị đấu tố các địa chủ được tạm giam trở lại để chờ tòa án nhân dân xét xử. Gia đình và thân nhân người bị đấu tố bị cô lập và chịu nhiều sự phân biệt đối xử thậm chí là nhục hình.

- Xử án địa chủ: Tại các huyện, một tòa án nhân dân đặc biệt được lập ra và đi về các xã xét xử các địa chủ. Sau khi kết án, địa chủ bị xử bắn trước công chúng do đội tự vệ xã hành quyết. Những người không được xử bắn thì bị cô lập trong các làng xã.

Tổng cộng có tám đợt giảm tô từ 1953 đến 1956 tiến hành tại 1.875 xã.

3. Chiến dịch CCRĐ

Nhiều tháng sau khi Chiến dịch Giảm tô được triển khai, chương trình CCRĐ chính thức bắt đầu, với hình thức tương tự nhưng trên địa bàn rộng lớn hơn. Tổng cộng có 6 đợt CCRĐ từ 1953 đến 1956, được tiến hành tại 3.314 xã.

Từ cuối năm 1954, dưới sức ép của cố vấn Trung Hoa, chiến dịch cải cách ruộng đất bắt đầu được đẩy mạnh và nhanh, với cường độ lớn. Từ giữa năm 1955 ở một số nơi đã xuất hiện hiện tượng đấu tố tràn lan, mất kiểm soát. Từ đó đến cuối năm 1955, cảnh đấu tố địa chủ xảy ra tràn lan, nhiều lúc chỉ đơn thuần bằng một lời tố giác đơn giản, những thành viên trong tòa án nhân dân cũng có thể xử tử hình hay tù khổ sai đối với người bị tố giác. Đã xuất hiện tình trạng lạm dụng quyền hành của các cán bộ đội viên đội công tác ruộng đất trong công tác đất đai. Số người chết trong đợt này là rất lớn, trong đó số người chết oan chiếm tỷ lệ cao. Quyết liệt nhất là ở Thái Bình, nơi có đến 294 xã được đưa vào cải cách.

4. Chiến dịch Sửa sai

Do nhận định chiến dịch CCRĐ giết lầm nhiều người vô tội và gây ra chống đối mạnh trong dân chúng, Đảng Lao động Việt Nam và Chính phủ tiến hành các bước sửa sai.

Tháng 2 năm 1956, Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 9 tuyên bố các sai lầm trong CCRĐ. Tháng 3 năm 1956, Quốc hội họp lần thứ 4 tường trình bản báo cáo các sai lầm và biện pháp sửa sai. Ngày 18- 8-1956, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư cho đồng bào và cán bộ nhìn nhận sai lầm và cho biết Trung ương Đảng và Chính phủ đã nghiêm khắc kiểm điểm các sai lầm. Ngày 24-8-1956, báo Nhân Dân công bố có một số đảng viên trung kiên đã bị hành quyết sai lầm trong chiến dịch CCRĐ. Tháng 9 năm 1956, Hội nghị lần thứ 10 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (họp từ 25-8 đến 24-9-1956) nhận định các nguyên nhân đưa đến sai lầm và thi hành kỷ luật đối Ban lãnh đạo chương trình CCRĐ. Kết quả là ông Trường Chinh từ chức Tổng Bí thư Đảng, hai ông Hoàng Quốc Việt và Lê Văn Lương ra khỏi Bộ Chính trị và ông Hồ Viết Thắng ra khỏi Chấp hành Trung ương.

Ngày 29-10-1956, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, người không tham gia trực tiếp vào chương trình CCRĐ, thay mặt Chủ tịch nước đọc bản báo cáo của Hội nghị lần thứ 10 Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại nhà hát lớn Hà Nội, kê khai sai lầm và phát động chiến dịch sửa sai, phục hồi các chức vụ tài sản cho cán bộ, bộ đội bị đấu tố.

Cũng cần phải nói thêm là chiến dịch sửa sai cũng gây thêm chết chóc khi những người được phục hồi trả thù những người đã đấu tố họ oan ức, hoặc chưa kịp trả thù thì bị thủ tiêu trước để tránh việc trả thù.

Phong trào trả thù bằng bạo động lan rộng khiến nhà chức trách phải dùng quân đội trấn áp. Ở Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, có bản báo cáo ghi nhận 20.000 nông dân mang gậy gộc chống lại quân đội khi chính quyền dùng vũ lực để tái lập trật tự.

Tuy nhiên, theo nhiều nhân chứng mà tôi có dịp trao đổi thì việc sửa sai chỉ đơn thuần là phục hồi đảng tịch, quy lại thành phần (từ địa chủ, phú nông trở lại thành trung nông) chứ ít khi họ được trả lại tài sản, nhà đất.

Thậm chí mãi đến năm 2004 (theo báo Hà Nội Mới) thì Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội mới ra quyết định trợ cấp cho một số trường hợp bị qui sai thành phần và có tài sản bị trưng thu, trưng mua trong thời kì CCRĐ với mức ba triệu đồng một trường hợp.

Nguyễn Thị Năm là ai?

Khi cuộc CCRĐ được tiến hành và trớ trêu thay, người đầu tiên được “lựa chọn” để bắn “thí điểm” là bà Nguyễn Thị Năm. Sau những cuộc đấu tố với đủ các thứ tội ác được gán ghép, người phụ nữ mới 47 tuổi (sinh năm 1906) này đã bị đem ra xử bắn (năm 1953) và được báo chí đương thời coi là phát súng hiệu cho một cuộc vận động “long trời lở đất”.

Vậy bà Nguyễn Thị Năm là ai?

Theo nhà sử học Dương Trung Quốc thì “Bà Nguyễn Thị Năm, hay còn gọi là Cát Hanh Long (tên hiệu trong buôn bán giao dịch của bà Năm, được ghép từ tên của hai người con trai của bà là Nguyễn Hanh và Nguyễn Cát-NV) sinh năm 1906 vốn là một phụ nữ giỏi làm ăn trên đất cảng Hải Phòng, từ nhiều nghề khác nhau trong đó có buôn bán sắt vụn, bà đã sớm thành đạt trên thương trường, xây nhà tậu ruộng như thói tục của người xưa vừa làm ăn nơi thành thị vừa bám sát với thôn quê, nhất là vào thời chiến tranh loạn lạc.

Người sớm giác ngộ nhà buôn trẻ tuổi Nguyễn Thị Năm chính là nhà văn Nguyễn Đình Thi tham gia Mặt trận Việt Minh ở Hải Phòng rồi sau đó bà gặp, công tác phục vụ, giúp đỡ nhiều cán bộ cách mạng. Sau này bà là người đã che giấu và nuôi dưỡng nhiều cán bộ lãnh đạo cấp cao của Đảng như Trường Chinh, Hoàng Quốc Việt, Phạm Văn Đồng, Lê Đức Thọ, Lê Thanh Nghị, Lê Giản, Hoàng Hữu Nhân (Bí thư Thành uỷ Hải Phòng), Hoàng Tùng, Vũ Quốc Uy, Hoàng Thế Thiện…

Khó kể hết những đóng góp của nhà tư sản ấy cho cách mạng. Từng ủng hộ Việt Minh trước Cách mạng Tháng Tám 20.000 đồng bạc Đông Dương (tương đương bảy trăm lạng vàng) rồi sau này là thóc gạo, vải vóc, nhà cửa. Bà là một trong những người đóng góp tiêu biểu nhất của “Tuần lễ Vàng” ở Hải Phòng với hơn một trăm lạng vàng.

Một sự kiện vô tiền khoáng hậu khi ấy đối với một phụ nữ chân yếu tay mềm là bà đã ngồi trên chiếc xe ô tô riêng của gia đình mình, treo cờ đỏ sao vàng, phóng từ Hải Phòng lên thẳng Chiến khu qua thành phố Thái Nguyên, nơi quân Nhật còn chiếm đóng đến Đồng Bẩm, Đình Cả, Võ Nhai để báo cho con trai và các đồng chí của mình tin Hà Nội đã giành được chính quyền. Sau thời điểm kháng chiến toàn quốc, bà chính là người đã trao chiếc búa cho đội tự vệ làm cái việc san bằng địa khu biệt thự Đồng Bẩm thực hiện chủ trương tiêu thổ kháng chiến”.

Cũng vẫn theo nhà sử học Dương Trung Quốc “Hai con trai bà, ông Nguyễn Công và ông Nguyễn Hanh đều theo Việt Minh từ trước 1945. Khi CCRĐ được phát động, ông Nguyễn Hanh là Đại đội phó bộ đội thông tin. Ông Hanh từng bị thương khi toàn quốc kháng chiến bùng nổ ngay ở Cầu Giấy – cửa ngõ Thủ đô. Còn ông Công từng tháp tùng đoàn đại biểu chính phủ do các ông Nguyễn Lương Bằng, Trần Huy Liệu… vào Huế tước ấn kiếm vua Bảo Đại rồi sau này trở thành một Trung đoàn trưởng nổi tiếng của Sư đoàn 351”.

Trong suốt thời gian kháng chiến chống Pháp, bà Năm tham gia các cấp lãnh đạo của Hội Phụ nữ của tỉnh Thái Nguyên và Liên khu Việt Bắc… Nhiều cán bộ cách mạng, nhiều đơn vị bộ đội thường tá túc trong đồn điền của bà cho đến khi bà bị đưa ra đấu tố và bị bắn “thí điểm”.

Vì sao lại là bà Năm?

Trong Hồi ký của mình ông Đoàn Duy Thành, từng là Bí thư Thành ủy Hải Phòng, sau này là Bộ trưởng Bộ Ngoại thương và tiếp theo là Phó Chủ tịch HĐBT có kể: “Sau này khi sửa sai CCRĐ xong, tôi được nghe nhiều cán bộ cao cấp nói lại: “Khi chuẩn bị bắn Nguyễn Thị Năm, Bác Hồ đã can thiệp và nói đại ý: ‘Chẳng lẽ CCRĐ không tìm được một tên địa chủ, cường hào gian ác là nam giới mà mở đầu đã phải bắn một phụ nữ địa chủ hay sao?”. Nhưng cán bộ thừa hành báo cáo là đã hỏi cố vấn Trung Quốc và được trả lời là: “Hổ đực hay hổ cái, đều ăn thịt người cả!”. Thế là đem hành hình Nguyễn Thị Năm!”

Thủa sinh thời, trong một lần trò chuyện với ông Hoàng Tùng, Trưởng Ban tuyên giáo Trung ương, người từng nhiều năm “điếu đóm” cho Cụ Hồ (ông tự nhận thế) có kể lại rằng (1): “Chọn địa chủ Nguyễn Thị Năm để làm trước là do có người mách cho cố vấn Trung Quốc. Họp Bộ Chính trị Bác nói: “Tôi đồng ý người có tội thì phải xử thôi, nhưng tôi cho là không phải đạo nếu phát súng đầu tiên lại nổ vào một người đàn bà, mà người ấy lại cũng giúp đỡ cho cách mạng, người Pháp nói không nên đánh vào đàn bà, dù chỉ là đánh bằng một cành hoa”. Sau cố vấn Trung Quốc là Lê Quý Ba đề nghị mãi, Bác nói: “Tôi theo đa số, chứ tôi vẫn cứ cho là không phải”. Và họ cứ thế làm”.

Khi còn sống Giáo sư Trần Quốc Vượng có lần kể lại với tôi rằng theo lập luận của đội CCRĐ thì “Việc con mụ Năm đã làm chỉ là giả dối nhằm chui sâu, leo cao vào hàng ngũ cách mạng để phá hoại. Bản chất của giai cấp địa chủ là rất ngoan cố xảo quyệt và tàn bạo, chúng không từ thủ đoạn nào để chống phá cách mạng. Nông dân phải luôn luôn sáng suốt dù chúng giở thủ đoạn nào”.

Ông Bùi Tín còn kể: “Ông Hoàng Quốc có lần Việt kể lại rằng hồi ấy ông chạy về Hà Nội, báo cáo việc hệ trọng này với cụ Hồ Chí Minh. Cụ chăm chú nghe rồi phát biểu: Không ổn! Không thể mở đầu chiến dịch bằng cách nổ súng vào một phụ nữ, và lại là một người từng nuôi cán bộ cộng sản và mẹ một chính uỷ trung đoàn Quân đội Nhân dân đang tại chức. Ông hẹn sẽ can thiệp, sẽ nói với Trường Chinh về chuyện hệ trọng và cấp bách này. Thế nhưng không có gì biến chuyển cả”.

Còn tác giả của “Màu tím hoa sim” Hữu Loan thì nói với tôi rằng, việc lựa chọn bà Năm có các nguyên do sau: Thứ nhất, phương châm chính trong CCRĐ là “thà giết lầm 10 người vô tội, còn hơn để thoát một kẻ thù”. CCRĐ là một cuộc đấu tranh giai cấp giữa bần cố nông và địa chủ (nông dân có ruộng). Do đó địa chủ không thể được lọt lưới, được bỏ sót. Bà Năm lại có đến 2,789 mẫu đất, là một đại địa chủ. Thứ nhì, phát súng đầu tiên bắn vào một phụ nữ để xác định CCRĐ là một cuộc đấu tranh giai cấp và trong đấu tranh giai cấp không phân biệt địa chủ phong kiến là phụ nữ hay đàn ông. Thứ ba, ảnh hưởng kinh tế và chính trị của bà, và của các địa chủ khác, cần phải được thủ tiêu để mở đường xây dựng chế độ mới.

Vấn đề được đặt ra ở đây là, người đứng đầu Đảng LĐVN lúc đó có thực sự “bất lực” trước sức ép của cố vấn Trung Quốc mà buộc phải đồng ý cho xử bắn bà Nguyễn Thị Năm không?

Điểm qua như thế để chúng ta thấy được rằng vụ án Nguyễn Thị Năm nói riêng và CCRĐ nói chung còn rất nhiều uẩn khúc. Những uẩn khúc này không phải chỉ liên quan đến các nạn nhân hay gia đình nạn nhân CCRĐ. Nó còn in đậm nét trong tâm trí của những người đã một thời tin vào chủ nghĩa cộng sản, vào lý tưởng cộng sản, trong đó có những người từng trực tiếp tham gia CCRĐ. Những uẩn khúc này cần phải tiếp tục được làm sáng tỏ.

Bà Năm bị đấu tố và xử bắn như thế nào?

Tôi đã nhiều lần có dịp lên Đồng Bẩm (Thái Nguyên) để tìm hiểu và nghe lại những vị cao niên ở đây kể về vụ án bà Nguyễn Thị Năm, nhưng tiếc rằng, kết quả thu được không nhiều. Năm 2007, tình cờ tôi có đọc được bài viết trên “Người Làng Trà” Nhà báo Nguyễn Thông đã đưa một số chi tiết có liên quan đến bà Nguyễn Thị Năm. Tôi có tìm đến cụ Vãn mà anh Thông nói tới, người được cho là người ở trong nhà bà Năm. Tuy nhiên cụ Vãn đã khước từ kể nhớ lại chuyện cũ.

Theo cuốn “Trần Huy Liệu – Cõi đời” của Trần Chiến, Nhà xuất bản Kim Đồng 2009, thì ông Trần Huy Liệu, lúc đó là uỷ viên Thường trực Quốc hội, thanh tra Cải cách Ruộng đất tại hai xã Đồng Bẩm, Dân Chủ (Thái Nguyên). Ông dự cả hai buổi xử Nguyễn Văn Bính (ngày 18-5-1953) và bà Nguyễn Thị Năm (22-5-1953).thì phiên xét xử bà NGuyễn Thị Năm diễn ra như sau:

Bà Nguyễn Thị Năm và các con

“Hôm ấy là ngày 22/5/1953, trời nắng chói chang. Để tránh cái nắng nóng nhiều người đã lấy cành cây che đầu, nhưng vì làm như thế thì người ngồi sau sẽ bị che khuất nên Chủ tịch đoàn đã yêu cầu mọi người vứt lá đi. Phiên tòa hôm ấy khoảng 1 vạn người. Cũng như ngày trước, Chủ tịch đoàn lại ra lệnh cho quần chúng hễ thấy địa chủ vào là đả đảo kịch liệt. Khi bà Nguyễn Thị Năm và hai con Hanh, Công (2) cùng đầy tớ là đội Hàm, Chính, Chiêu được Đội dân quân dẫn vào các bần cố nông đã bật dậy hô đả đảo vang trời. Có người còn đòi “bọn địa chủ gian ác” phải đứng lên cao và quay mặt tứ phía cho ai nấy đều trông thấy mặt để đả đảo.

Chủ tịch đoàn giới thiệu từng tên “địa chủ ác ôn” và ngắc ngứ đọc lý lịch, nhưng không nêu tội ác cụ thể. Cứ sau mỗi lần như vậy những người tham dự phiên tòa lại hô vang 3 lần: “Đã đảo, đã đảo, đã đảo!”.

Đám đông đã tỏ ra hết sức phẩn nộ trước thái độ của đội Hàm. Đôi mắt anh này cứ gườm gườm đầy thách thức. Nhiều người đã hét lên yêu cầu lính gác phiên tòa “tát cho nó nảy đom đóm mắt ra để nó cúi gằm mặt xuống mà nhận tội”.Rút kinh nghiệm lần trước, Chủ tịch đoàn tuyên bố đề nghị quần chúng phải giữ vững trật tự và không cần đánh đập tội nhân hay bắt quỳ, bò”.

Vẫn theo Trần Huy Liệu: bà Năm, tham gia phiên tòa hôm ấy kể lại rằng: bà Năm cùng đầy tớ là đội Hàm, Chính được cho ngồi trên một cái bục dưới gốc cây. Quần chúng lần lượt vào đấu tố.

Những tiếng hò hét “Mày có biết tao là ai không?”, “Mày dựa vào thế lực nào?”, “Mày cho tao ăn cơm của chó, mèo thế à?”… vang lên rầm rầm. Bầu không khí hờn căm ngùn ngụt ngút trời xanh! Rút kinh nghiệm của lần đấu trước đó là cứ sau mỗi lần hô như vậy là kèm theo một cái tát vào mặt kẻ bị đấu tố, lần này Chủ tịch đoàn yêu cầu: “chỉ đấu tố, không được tát kẻ thù!”

Những người tố được quần chúng cảm động và tán thưởng nhiều nhất là bà Sâm, chị Đăng và anh Cò. Bà Sâm, với một giọng gợi cảm, kể lể vì Thị Năm mà mình phải suốt đời cô độc, có người rơi nước mắt. Nhưng sự thực, nội dung câu chuyện không có gì.

Chị Đăng (3), một người ở của gia đình bà Năm lâu năm, tố lên rất nhiều sự việc bí mật và chi tiết. Nhưng, tiếc là với một giọng quá lưu loát quen thuộc như một người “tố nghề” được huấn luyện nên ít làm cho ai cảm động.

Cũng có những người lên tố, nhưng do trình độ, học vấn không có nên nói không đạt ý, không rõ việc. Không ai hiểu họ nói gì. Một bà tên là Minh nói việc chẩn bần tại đồn điền Đồng Bẩm năm 1945 đã làm bao nhiêu người chết đói, rồi kết luận bằng những câu: “Mày đừng nhận là chủ đồn điền có được không?”, “Mày chỉ có hình thức thôi” và “Mày nói nhân nghĩa mà mày không nhân nghĩa gì cả” khiến người nghe không hiểu tội bà Năm ở đâu.

Còn một ông tên là Giồng tố cáo bà Năm đã cướp gánh cỏ của ông ta để cho ngựa của bà ăn và cướp cả giỏ củ mài làm cho cả nhà ông ta phải nhịn đói.

(Câu chuyện tuy hết sức phi lý và hài hước của ông này, nhưng thật kỳ lạ là sau đó đã được một văn nghệ sĩ làm thành hẳn một bài thơ tràng thiên rất cảm động-NV).

Con gái ông Giồng, hơn mười tuổi, đáng nhẽ cứ kể rành rọt cảnh đói rét của nhà mình phải chịu vì sự bóc lột của bà Năm, nhưng nó lại nói bằng một giọng “bà cự” nên nhiều người không cảm động, mà lại phát ghét.

Hài hước hơn cả là trường hợp của một chị có tên là Lý. Chị Lý tố cáo rằng, chị ta là con nuôi của bà Năm, được bà Năm trang điểm cho để định gả cho một võ quan Nhật. Nhưng sau khi biết chị chỉ là thân phận tôi đòi, không có tiền của gì thì tên Nhật lại không lấy và chị lại bị bà Năm bắt lột trả lại quần áo, trở lại thân tàn ma dại như trước. Nội dung tố cáo chỉ là thế, nhưng vì chị ta vừa nói vừa khóc nên không ai rõ chị ta nói gì.

Tuy vậy, trong đám người tố, vẫn còn sót lại một ít những phong thái cũ. Câu hỏi “Mày có biết tao là ai không?” đã được chủ tịch đoàn ngắt đi bằng câu: “Cứ việc tố không cần bắt nó trả lời”. Một vài cái tát vẫn còn diễn ra. Một người ở Phúc Trừu tố cáo Thị Năm về tội chiếm đoạt ruộng đất khẩn hoang của nông dân và cơi thùng thóc lên để thu thóc, rồi kết luận “Như thế mày có xứng đáng là địa chủ không?”. Một người khác tố Thị Năm, đội Hàm và Lý Nguyên Lập bảo an đoàn ở Phúc Trừu bắt nông dân gác và đánh đập tàn nhẫn, cũng để đi tới kết luận: “Mày là con chó! Chứ không phải địa chủ?”.

Một tá điền tố Thị Năm lấy ruộng của mình đương làm bán cho người khác vì mình không có tiền mua, bằng câu: “Lấy tiền ở mả bố mày mà mua à?”. Nhiều người vẫn gắn vào hai chữ “tiến bộ”: “Mày nói mày tiến bộ mà như thế à?” Đi xa hơn nữa, có người nói Thị Năm lập quán Bông Lau ở thị xã Thái Nguyên để đón gián điệp trong khi ai cũng biết đó là cơ quan sinh lợi của hội Phụ nữ liên hiệp tỉnh Thái Nguyên”.

Địa chủ ác ghê

Chỉ một ngay sau khi bắn bà Năm, ngày 21-7-1953, báo Nhân dân đăng bài “Địa chủ ác ghê”. Sau đây là toàn văn bài báo:
Địa chủ ác ghê

Thánh hiền dạy rằng: “Vi phú bất nhân”. Ai cũng biết rằng địa chủ thì ác: như bóc lột nhân dân, tô cao lãi nặng, chây lười thuế khoá – thế thôi. Nào ngờ có bọn địa chủ giết người không nháy mắt. Đây là một thí dụ:

Mụ địa chủ Cát-hanh-Long cùng hai đứa con và mấy tên lâu la đã:

- Giết chết 14 nông dân.

- Tra tấn đánh đập hằng chục nông dân, nay còn tàn tật.

- Làm chết 32 gia đình gồm có 200 người – năm 1944, chúng đưa 37 gia đình về đồn điền phá rừng khai ruộng cho chúng. Chúng bắt làm nhiều và cho ăn đói. Ít tháng sau, vì cực khổ quá, 32 gia đình đã chết hết, không còn một người.

- Chúng đã hãm chết hơn 30 nông dân – Năm 1945, chúng đưa 65 nông dân bị nạn đói ở Thái Bình về làm đồn điền. Cũng vì chúng cho ăn đói bắt làm nhiều. Ít hôm sau, hơn 30 người đã chết ở xóm Chùa Hang.

- Năm 1944-45, chúng đưa 20 trẻ em mồ côi về nuôi. Chúng bắt các em ở dưới hầm, cho ăn đói mặc rách, bắt làm quá sức lại đánh đập không ngớt. Chỉ mấy tháng, 15 em đã bỏ mạng.

Thế là ba mẹ con địa chủ Cát-hanh-Long, đã trực tiếp, gián tiếp giết ngót 260 đồng bào !

Còn những cảnh chúng tra tấn nông dân thiếu tô thiếu nợ, thì tàn nhẫn không kém gì thực dân Pháp. Thí dụ:

- Trời rét, chúng bắt nông dân cởi trần, rồi dội nước lạnh vào người. Hoặc bắt đội thùng nước lạnh có lỗ thủng, nước rỏ từng giọt vào đầu, vào vai, đau buốt tận óc tận ruột.

- Chúng trói chặt nông dân, treo lên xà nhà, kéo lên kéo xuống.

- Chúng đóng gióng trâu vào mồm nông dân, làm cho gẫy răng hộc máu. Bơm nước vào bụng, rồi giẫm lên bụng cho hộc nước ra.

- Chúng đổ nước cà, nước mắm vào mũi nông dân, làm cho nôn sặc lên.

- Chúng lấy nến đốt vào mình nông dân, làm cho cháy da bỏng thịt.

- Đó là chưa kể tội phản cách mạng của chúng. Trước kia mẹ con chúng đã thông đồng với Pháp và Nhật để bắt bớ cán bộ. Sau Cách mạng tháng Tám, chúng đã thông đồng với giặc Pháp và Việt gian bù nhìn để phá hoại kháng chiến.

Trong cuộc phát động quần chúng, đồng bào địa phương đã đưa đủ chứng cớ rõ ràng ra tố cáo. Mẹ con Cát-hanh-Long không thể chối cãi, đã thú nhận thật cả những tội ác hại nước hại dân. Thật là:

Viết không hết tội, dù chẻ hết tre rừng,
Rửa không sạch ác, dù tát cạn nước bể!
(21-7-1953)
C.B.
Tác giả bài báo được ghi là: C.B.

Nhà tan cửa nát

Theo nhà báo Xuân Ba thì ngay sau khi bà Năm bị bắt, Đội cải cách đã nhiều lần khám xét, lục lọi mọi hang cùng ngõ hẻm ngôi nhà, khu vườn của gia đình bà Năm và đem đi tất cả những gì, kể cả dao cùn, giẻ rách,có thể mang đi được. Theo lời cô dâu cả bà Năm thì trước khi bị bắt đưa đi bà Năm còn ném lại cho cô một cái túi đựng đầy kim cương. Trong một đợt khám xét Đội cải cách đã phát hiện ra cái túi kim cương ấy và ra lệnh tịch thu! Tịch thu nhưng không hề có biên bản, giấy biên nhận mà là thu trắng tài sản của bọn tư sản địa chủ cường hào gian ác. “Không biết cái túi của cụ nhà tôi mà đội cải cách tịch thu ngày ấy có mang sung vào công quỹ hay là mang đi làm của riêng?” – Cô con dâu bà Năm sau này mỗi lần nhắc lại việc này đều băn khoăn với một câu hỏi như vậy.

Những người con của bà Nguyễn Thị Năm sau này có một cuộc sống hết sức long đong. Theo nhà báo Xuân Ba thì ông Cát qua đời năm 1989, ở tuổi 64, trong một tai nạn giao thông thảm khốc. Còn ông Hanh, sau khi Đảng sửa sai CCRĐ, quyết định đưa gia đình con cháu rời Thái Nguyên, mảnh đất đã chứng kiến cảnh nhà tan cửa nát, nơi mà dẫu những gào thét “địa chủ ác nghê”đã dịu đi đôi chút, nhưng còn đầy thù hận và khổ đau. Ông đưa vợ con, cháu về Hà Nội. Vài người bạn thân hoặc quen biết từng nhờ cậy gia đình ông trước đây cho ở nhờ, Nay đây mai đó. Mãi sau này ông mới tậu được một căn phòng nhỏ ở 117 Hàng Bạc và tá túc tại đó cho tới ngày nay, khi cả hai ông bà đã ở tuổi 90.

Năm 1998 ông Nguyễn Hanh và ông Nguyễn Cát- hai con trai của bà Năm – đã được công nhận là cán bộ hoạt đông lâu năm, cán bộ tiền khởi nghĩa. Còn người con dâu Đỗ Thị Diệp, sớm hơn năm 1980 đã được xác nhận danh hiệu cán bộ hoạt động lâu năm.

Còn riêng đối với bà Nguyễn Thị Năm thì người ta mới có động thái duy nhất là hạ thành phần cho cụ từ tư sản địa chủ cường hào gian ác xuống tư sản địa chủ kháng chiến!

P/S: Tôi biết, trong cuộc CCRĐ còn nhiều người bị bắn oan, nhà tan cửa nát, con cháu cũng long đong, lận đận, cơ cực thậm chí còn hơn cả gia đình bà Nguyễn Thị Năm và cho đến nay họ vẫn chưa được viết một dòng nào về số phận của họ, con cháu họ. Tôi muốn dành bài viết này như một nén hương dành cho bà Nguyễn Thị Năm và những nạn nhân như bà để chúng ta, mà không chỉ chúng ta, không bao giờ quên một trong những giai đoạn bi thương nhất của lịch sử dân tộc!

Theo Facebook Lê Thọ Bình

—————————————————-

Ghi chú:

(1) Sau này trong Hồi ký của mình và trong nhiều bài trừ lời phỏng vấn báo chí Ông Hoàng Tùng vẫn khẳng định lại lời nói này.
(2) Theo một số nhà nghiên cứu khác thì lúc này hai con bà Nguyễn Thị Năm là ông Hanh và ông Công không có mặt trong phiên tòa này.
(3) Chưa xác định được chị Đăng trong phiên tòa này và cụ Vãn mà nhà báo Nguyễn Thông nói trong “Làng Trà” có phải là một không.

__._,_.___

---

Posted by: truc nguyen

Nhà văn Vũ Thư Hiên nói về cuốn Đèn Cù

Cập nhật: 11:03 GMT - thứ hai, 8 tháng 9, 2014

• Facebook
• Twitter
• Google+
• chia sẻ
• Gửi cho bạn bè

Media Player

Mở bằng chương trình nghe nhìn khác

Nhà văn Vũ Thư Hiên chia sẻ với BBC về Trần Đĩnh, nhân dịp tác giả này vừa công bố tại hải ngoại cuốn tự truyện của mình với đầu đề "Đèn Cù".

Đây là cuốn sách hiện được lưu truyền trên mạng Internet với nhiều tư liệu được cho là 'thâm cung bí sử' về Đảng Cộng sản Việt Nam và các lãnh tụ của Đảng.

Theo tác giả "Đêm Giữa Ban Ngày", cuốn sách của Trần Đĩnh là một tư liệu có thể cung cấp các thông tin khá xác thực và đáng tin cậy về Đảng Cộng sản Việt Nam trong một số giai đoạn quan trọng từ trước.

"Trần Đĩnh là người có thể đưa ra được những thông tin khá xác thực để mọi người có thể tin cậy rằng đấy là những nguồn đáng tin."

Nhà văn Vũ Thư Hiên

Về tính chân thực trong các tư liệu mà cuốn Đèn Cù đề cập, nhà văn Vũ Thư Hiên nói:

'Đáng tin cậy'

"Thực sự ra tất cả những việc đó nó nằm trong vòng bí mật của Đảng, nếu chúng ta tìm văn bản thì không có đâu, nhưng với những người ở trong giai đoạn đó mà ở gần với các vị ở đỉnh cao quyền lực, thì chắc chắn ông Trần Đĩnh là người có thể đưa ra được những thông tin khá xác thực để mọi người có thể tin cậy rằng đấy là những nguồn đáng tin.

"Bởi vì thực sự bây giờ nếu chúng ta muốn tìm hiểu những con người ở trong giai đoạn đó thì chỉ có sự kể lại của các nhân chứng, chứ còn nếu chúng ta cứ đòi hỏi có một văn bản như là trong văn bản học, thì chúng ta sẽ chẳng bao giờ đạt được tới điều đó, với lại cách hành xử với lịch sử của Đảng Cộng sản."

Mở đầu cuộc trao đổi với BBC, ông Vũ Thư Hiên kể lại những gì ông biết về ông Trần Đĩnh trong thời kỳ nhà văn này còn làm việc cho các cơ quan báo chí, truyền thông quan trọng của Đảng, cho tới các giai đoạn khác về sau, trong đó có giai đoạn chính quyền ở miền Bắc trừng phạt nhóm "Xét lại chống Đảng".

__._,_.___

---

Posted by: Dien bien hoa binh 

Vâng, dĩ nhiên chỉ là ánh sáng

Tuấn Khanh

Đợt triển lãm “Cải cách Ruộng đất” vừa khai mạc ngày 8 tháng 9/2014 tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, Hà Nội, đã đột ngột đóng cửa 2 ngày sau đó, với lời giải thích rằng “trục trặc kỹ thuật về ánh sáng”.

Buổi triển lãm ở bảo tàng vào ngày cuối cùng, được mô tả là tràn ngập các nông dân miền Bắc mất đất vào xem, theo một lời mời tinh nghịch và cũng hết sức thông minh từ trang blog Xuân Việt Nam.

Trong bản video ghi lại, người ta nhìn thấy sự hốt hoảng của các nhân viên bảo tàng khi cố gắng ngăn chận những nông dân này vào xem một cuộc triển lãm công cộng. Rõ là các nhà tổ chức, đang vinh danh cho một chiến dịch về đất đai của Đảng lãnh đạo, đã cảm thấy mắc nghẹn khi bất ngờ gặp phải những hình ảnh đối chiếu sống động và quá sắc cạnh.

Trong lịch sử, Đảng Lao Động Việt Nam dưới quyền chỉ huy của ông Hồ Chí Minh đã tiến hành một cuộc cách mạng điền địa kéo dài 11 năm (từ 1946 đến 1957), tịch thu của cải và vườn tược của hàng trăm ngàn người ở miền Bắc Việt Nam, chuyển qua cho Nhà nước quản lý. Nhưng kể từ cuộc cách mạng đó, người ta chứng kiến đến nhiều thập niên sau, là quan chức và nhiều tầng lớp cán bộ, đảng viên Cộng sản lại giàu có hơn gấp triệu lần những người bị đấu tố trong quá khứ. Họ “địa chủ” hơn, “tư bản” hơn và đáng bị đấu tố hơn bao giờ hết.

Vâng, vấn đề chỉ là ánh sáng. Sự có mặt của những nông dân Việt Nam lang thang khắp các cơ quan công quyền, cầm trên tay những xấp đơn rách nát vì mưa gió để cầu xin công lý cho đất đai tổ tiên đã mất vào tay các “nhóm lợi ích” đầy quyền lực từ Đảng, chính là một ánh sáng của sự thật. Ánh sáng đối chiếu đó làm run sợ mọi ngôn luận cực hữu, bao gồm sự thô bỉ mạt hạng như lời phát biểu của ông giám đốc Bảo tàng Lịch sử Quốc gia “không nhất thiết phải phơi bày sai lầm của lịch sử”.

Không chỉ sai lầm có tính lịch sử vừa được nhắc tới, mà hiện tại cũng đã đang rầm rộ trình diễn sự tối tăm đang diễn ra trên đất nước Việt Nam. Tháng 5/2012, hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo diễn ra dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, các bản báo cáo mở ra một khung cảnh Việt Nam tan nát: trong số hàng triệu các đơn khiếu kiện, kêu oan, tố cáo… Có đến 70% là liên quan về đất đai. Các con số này chưa bao giờ lạc hậu. Theo thống kê của Thanh tra Chính phủ cho năm 2013, thì trung bình có 120.000 vụ/năm đệ đơn khiếu nại, tố cáo… về đất đai.

Chiến dịch Cải cách Ruộng đất đẫm máu trong lịch sử đã được chính quyền miền Bắc tuyên bố nhận sai, sửa sai. Nhưng thông tin minh bạch về một nửa Việt Nam kinh hoàng trong những ngày tháng đó, phần nhiều chỉ tìm thấy trong các bản tin không chính thức.

Việt Nam cũng có một ngày phụ nữ Việt Nam nhưng bao giờ có ai dám nhắc đến tên bà Cát Hạnh Long (Nguyễn Thị Năm) trong ngày Phụ nữ vinh quang ấy – người đã từng nuôi giấu ông Hồ Chí Minh, nhưng cũng là người bị giết đầu tiên trong chiến dịch ghê sợ này. Và cũng nửa thế kỷ trôi qua, người ta chưa bao giờ thấy một Đài tưởng niệm những nạn nhân Cải Cách Ruộng đất được hình thành. So với số lượng những nghĩa trang và đài tưởng niệm lính Trung Quốc ở Việt Nam, những linh hồn đồng bào Việt chắc chắn có quyền hờn tủi. Hãy tự hỏi, phải chăng chúng ta đã có và luôn chấp nhận một đoạn lịch sử tối tăm và thiếu ánh sáng?

Trong những ý kiến cực hữu tìm thấy trong các cuộc tranh cãi do cuộc triển lãm này mở ra, có ý cho rằng mọi phản ứng mang tính bất bình về chính sách Cải cách Ruộng đất trong quá khứ chỉ là “phong trào”, và những người lên tiếng không có liên hệ trực tiếp nào đến sự kiện đó cả. Những lập luận này cho thấy thái độ chưa đủ chân thành và thẳng thắn của Nhà nước trong việc nhìn nhận lịch sử, đã tạo cơ hội cho những suy nghĩ giòi bọ vô lương tâm đến đồng bào mình. Loại người mà ngạn ngữ Nga vẫn hay trả lời với đại ý rằng “chỉ có loại heo chết mới không bàn đến nước sôi luộc thịt”.

Cuộc triển lãm đóng cửa vì lý do ánh sáng, hay nói một cách khác là vết thương cũ đã hơn nửa thế kỷ lại bộc phát do thiếu minh bạch.

Bóng ma của câu chuyện Cải cách Ruộng đất vẫn còn ám ảnh, một khi cái gọi là sửa sai, nhận sai chưa đủ thuyết phục. Dù đó là giọt nước mắt xin lỗi hay hình thức đền bù theo kiểu chương hồi. Nói ám ảnh là không quá đáng, theo hồ sơ công bố của Tổng Thanh tra Chính phủ Huỳnh Phong Tranh, hiện tại chỉ trong 4 năm mà miền Nam đã có hơn nửa triệu đơn tố cáo, kêu oan… về đất đai. Có hay không một cuộc Cải cách Ruộng đất với hình thức khác đã chuyển từ Bắc vào Nam?

Cuộc triển lãm Cải cách Ruộng đất hôm nay đóng cửa vì thiếu ánh sáng, nhưng rồi có thể sẽ quay lại bằng một ánh sáng khác, một ngày nào đó. Và chúng ta cũng mong những vấn nạn về đất đai hôm qua cũng như hiện tại rồi sẽ được soi chiếu bằng một ánh sáng khác. Vâng, tất cả chỉ là chuyện ánh sáng mà thôi.

T.K.

Nguồn: Vâng, dĩ nhiên chỉ là ánh sáng

				Vâng, dĩ nhiên chỉ là ánh sáng Đợt triển lãm "Cải cách Ruộng đất" vừa khai mạc ngày 8 tháng 9/2014 tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, Hà Nội, đã đột ngột đóng cửa 2 ngày sau đó, với lời giải thích rằ...
				View on nhacsituankhanh.wo...	Preview by Yahoo

__._,_.___

---

Posted by: Dien bien hoa binh 

'Đèn Cù có ích cho đánh giá lại lịch sử'

Cập nhật: 14:18 GMT - chủ nhật, 14 tháng 9, 2014

• Facebook
• Twitter
• Google+
• chia sẻ
• Gửi cho bạn bè

Media Player

Mở bằng chương trình nghe nhìn khác

Những cuốn sách như 'Đèn Cù' là 'cần có và nên có', nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên nói với BBC về cuốn hồi ký mới được công bố của tác giả Trần Đĩnh, người từng được phân công viết tiểu sử, hồi ký cho nhiềuquan chức cao cấp trong bộ máy lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Theo ông Nguyên, cuốn sách với nhiều thông tin có tính thâm cung bí sử về Đảng CSVN là 'có ích'.

Ông nói: "Cuốn 'Đèn Cù' tôi nghĩ là nó cần thiết và sẽ có ích cho việc nhìn nhận, đánh giá lại lịch sử.

"Tâm thế, tác giả Trần Đĩnh chắc cũng đã chuẩn bị việc viết Đèn Cù và cho in Đèn Cù hiện nay, và sự kiện, tôi nghĩ sẽ tác động tích cực cho đời sống tư duy, đời sống văn hóa, đời sống chính trị, xã hội của người Việt"

Nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên

"Và nó mở đường cho việc tiếp cận lại lịch sử cả về phía chính thống, cả về phía người dân, tiếp cận lịch sử gần hơn và đúng hơn như nó đã diễn ra, như nó đã từng có."

'Tác động tích cực'

Khi được hỏi về mặt thời điểm, liệu cuốn 'Đèn Cù' được xuất bản trong khi tác giả, nhiều bạn bè và người thân vẫn còn đang sống ở trong nước có 'nhạy cảm' không, nhà phê bình văn học nêu quan điểm:

"Cuốn 'Đèn Cù' đã được viết trong một quá trình lâu, đã trải qua những suy ngẫm, và bây giờ ông quyết định cho công bố, thì tôi nghĩ ông cũng đã chọn thời điểm, lường hết những hậu quả, hệ quả có thể xảy đến với mình.

"Nhưng thứ nhất tôi nghĩ là những cuốn như Đèn Cù là nên có và cần có, ở những người có vị trí như tác giả Trần Đĩnh, thì những thông tin, những sự thực được nói ra nó mang tính khả tín rất cao, và nó được bảo đảm bằng thẩm quyền mà ông đã nói ra.

"Cho nên độ xác thực, đáng tín cậy là sẽ cao, và như vậy nó cần thiết để soi rọi vào nhiều mặt, nhiều góc của lịch sử Việt Nam hiện đại.

"Thứ hai, ở vị thế như của Trần Đĩnh, cũng như Đảng Cộng sản Việt Nam hiện nay, thì tôi nghĩ là dù có chuyện gì, cũng không đến nỗi nặng nề, hoặc là đều có thể chấp nhận được.

"Tâm thế tác giả Trần Đĩnh chắc cũng đã chuẩn bị việc viết Đèn Cù và cho in Đèn Cù hiện nay, và sự kiện tôi nghĩ sẽ tác động tích cực cho đời sống tư duy, đời sống văn hóa, đời sống chính trị, xã hội của người Việt," ông Nguyên nói với BBC từ Hà Nội.

Trước hết ông cho biết đôi nét về ông Trần Đĩnh.

__._,_.___

---

Posted by: Dien bien hoa binh 

Văn hóa và bóng đá

 

 

Văn Quang - Viết từ Sài Gòn ngày 14.9.2014 

Văn hóa và bóng đá

(VienDongDaily.Com - 13/09/2014)

Nhất là các đội bóng đá nữ còn bị đối xử tệ bạc hơn nữa, dù là tuyền thủ quốc gia cũng đói dài, nữ tuyển thủ ngồi bán vỉa hè kiếm sống là chuyện không hiếm. Tất cả những “lỗ hổng” này báo chí VN đều biết, người dân cũng biết. Thế thì đừng hỏi tại sao bóng đá VN không ngóc đầu lên được.

Văn Quang – Viết từ Sài Gòn

Đã từ lâu lắm rồi, khán giả bóng đá VN chán chường với các trận bóng dù là tranh giải quốc gia hay những trận được gọi một cách quá phô trương là “trận đấu quốc tế.” Ngay cả những người “làm bóng đá” hay nói chính xác hơn là những người có trách nhiệm với bóng đá là Liên Đoàn Bóng Đá VN gọi tắt là VFF (Viet Nam Football Federation) cũng biết rất rõ điều này. Nhưng dường như họ loay hoay chẳng tìm ra cách nào tìm ra được lời giải cho sự xa lánh này của khán giả, họ điều hành chẳng giống ai. Đội nào muốn chơi thì chơi, muốn nghỉ thì nghỉ, các ông bầu toàn quyền tự tung tự tác. Ngay cả cơ quan có trách nhiệm cao nhất là Bộ Văn Hóa - Thể Thao - Du Lịch cũng thờ ơ với bóng đá, coi như đó là chuyện của ... người khác! Nhất là các đội bóng đá nữ còn bị đối xử tệ bạc hơn nữa, dù là tuyền thủ quốc gia cũng đói dài, nữ tuyển thủ ngồi bán vỉa hè kiếm sống là chuyện không hiếm. Tất cả những “lỗ hổng” này báo chí VN đều biết, người dân cũng biết. Thế thì đừng hỏi tại sao bóng đá VN không ngóc đầu lên được.
Nỗi buồn cầu thủ
Còn cầu thủ thì khỏi nói. Hầu hết không được học hành tử tế, vả lại có trường lớp nào dạy đá bóng đâu mà học. Những cậu đá hay thuộc loại có năng khiếu bẩm sinh, bỗng dưng trời cho đá hay hơn những thằng nhỏ khác trong làng, trong thị trấn rồi được may mắn lôi vào đội này đội kia. Cũng vì thế họ không được học văn hóa, học cách sống nên cách “giao tiếp” với cuộc đời đều rất kém. Một số lớn đang đói rách kinh niên, bỗng có tiền, bỗng thành “sao” trở nên ham chơi, ham “sành điệu,” chuyện gì cũng dám làm kể cả chuyện bán độ. Bởi vừa vào học đá bóng đã được huấn luyện viên dạy cho cách chơi tiểu xảo, cách ăn vạ miễn là đạt mục đích nào đó nên biến thành thói quen. Nhưng đừng trách họ vội, hãy tìm hiểu nguyên nhân nào đã đẩy họ “tự do sa ngã.”

Các cầu thủ Ninh Bình bán độ cúi đầu ra tòa

Cầu thủ đội trưởng và cũng là “đại bàng” Quốc Vượng bị dẫn giải ra tòa

Trọng tài Lương Trung Việt đã nhúng tay vào hầu hết vụ dàn xếp trận đấu ra tòa

Đã có nhiều vụ cầu thủ bán độ bị bắt. Gần đây nhất là vụ 9 cầu thủ Ninh Bình bán độ trong trận Vissai Ninh Bình với đội Kelantan - Malaysia (đấu tại Malaysia) tiền vệ Trần Mạnh Dũng đã rủ thủ môn Nguyễn Mạnh Dũng cùng hai hậu vệ Lê Quang Hùng và Lê Văn Duyệt tham gia cá độ trong khuôn khổ vòng bảng AFC Cup. Tiếp đó, Trần Mạnh Dũng rủ thêm một số cầu thủ khác trong đội cùng tham gia chung độ, bắt kèo với tổng số tiền cá độ là 1.02 tỉ đồng (hơn $48,000). Các cầu thủ thắng cá độ được nhận 800 triệu đồng ($38,000). Khi bị đổ bể các cầu thủ đã bị bắt và bị tù. Mạnh Dũng 30 tháng tù giam về tội đánh bạc, đồng thời phạt tiền 25 triệu đồng. Tương tự, bị cáo Đào Đức Lợi bị phạt 30 tháng tù giam và bị phạt 20 triệu đồng. Còn các cầu thủ khác bị tù treo từ 24 đến 27 tháng.

Vụ bán độ om xòm nhất là vụ SEA Games 2005, có đến 7 cầu thủ U23 Việt Nam bị phát hiện dính líu vào đường dây cá độ quốc tế, gồm Văn Quyến, Quốc Vượng, Quốc Anh, Văn Trương, Hải Lâm, Phước Vĩnh, Bật Hiếu. Chỉ với chưa đến 30 triệu đồng họ đã "bán mình cho quỷ" ở trận gặp Myanmar.

Vụ án này được tòa án thành phố Sài Gòn đưa ra xét xử sơ thẩm vào ngày 25 tháng 1 năm 2007 và phúc thẩm ngày 20 tháng 4 năm 2007. Lê Quốc Vượng bị án tù (4 năm), còn các cầu thủ khác bị án treo do có các tình tiết giảm nhẹ. Phạm Văn Quyến, Lê Văn Trương, Trần Hải Lâm, Châu Lê Phước Vĩnh: 2 năm tù treo và 2 năm thử thách về tội tổ chức đánh bạc. Lê Bật Hiếu, Huỳnh Quốc Anh: 2 năm 6 tháng tù treo và 3 năm thử thách vì tội tổ chức đánh bạc.

Trọng tài cũng bán độ

Năm 2004: Trọng tài nhận hối lộ làm lệch kết quả trận đấu. Trọng tài Lương Trung Việt đã nhúng tay vào hầu hết các phi vụ dàn xếp trận đấu của CLB Ngân Hàng Đông Á - Thép Pomina (NHĐA-TP). Lãnh đạo một số đội bóng như Nguyễn Tiến Huy, Vũ Tiến Thành (NHĐA-TP), Lê Văn Cường (Tôn Hoa Sen - Cần Thơ) đã nhờ Việt liên lạc với các trọng tài và đề nghị họ điều khiển trận đấu theo hướng có lợi cho đội bóng của mình. Cụ thể ở V-League 2004, Nguyễn Tiến Huy, nguyên giám đốc điều hành CLB NHĐA-TP, đã đề nghị lo giúp cho đội bóng này khoảng 5-6 trận có lợi và tiền thưởng mỗi trận từ 30-50 triệu đồng ($1,400-$2,400).

Các trọng tài đã tham gia “phi vụ” này cùng Việt là Phạm Hữu Lộc (nhận 15 triệu đồng), Trương Thế Toàn (12 triệu đồng), Hoàng Thế Dũng (35 triệu đồng) và Lê Văn Tú (15 triệu đồng). Ngoài ra, đối với các trọng tài khác cùng điều khiển trận đấu, Việt cũng “bồi dưỡng” cho họ một khoản nhỏ trong phần tiền nhận được từ Nguyễn Tiến Huy.
Với vai trò “đạo diễn,” Việt đã bị kết án 7 năm tù về tội môi giới hối lộ. Cùng chịu hình phạt tù giam với bị cáo này là các cựu trọng tài FIFA Phạm Hữu Lộc và Trương Thế Toàn (mỗi người 4 năm tù về tội nhận hối lộ. Bị cáo Hoàng Thế Dũng (trọng tài cấp quốc gia) bị phạt tù 4 năm 6 tháng.

Đó là vài vụ điển hình, không phải chỉ có vài vụ bị khám phá, ngoài ra còn những vụ “cò con” khác hoặc chơi cá độ kiếm tiền lẻ tiêu vặt thì nhiều vô kể, nhất là những vụ dàn xếp để triệt hạ đội này, nâng giá đội kia…
Như thế bóng đá VN càng lớn càng xấu dưới mắt người hâm mộ. Người ta quay lưng đi là đúng.

Tại sao cầu thủ VN bán độ

Nhưng đừng trách cầu thủ vội, hãy tìm hiểu tâm sự của họ qua một cựu tuyển thủ quốc gia bị tù vì bán độ. Cầu thủ này đã từng là thủ quân, là đàn anh, là “đại bàng” trong các đội bóng có tiếng tại VN.

Cựu tuyển thủ Quốc Vượng cho rằng sở dĩ các cầu thủ Việt vẫn ngang nhiên nói chuyện về cờ bạc, chơi cờ bạc, cá độ bóng đá quốc tế bởi họ nhận thấy việc này là rất… bình thường trong xã hội. Chỉ khi bị công an bắt vì tiêu cực, vì đánh bạc thì mới hối hận nhưng đã muộn. Đời cầu thủ kiếm được nhiều tiền thì tiêu còn nhiều hơn vào những thú vui hậu trường. Chuyện nợ nần chẳng hiếm gặp, tiền đến với mình dễ bao nhiêu thì ra đi càng dễ bấy nhiêu thôi.”

Theo Quốc Vượng, vấn đề của các cầu thủ không phải chỉ là do bị những thành phần không tốt ngoài xã hội lôi kéo, mà gốc rễ là do nhận thức của cầu thủ, “Trước đây, tôi mắc sai lầm không phải vì tiền đâu, mà quan trọng là những mối quan hệ tình cảm ràng buộc ngoài xã hội. Bóng đá Việt Nam nếu muốn phát triển thì phải nghiêm túc làm lại từ gốc rễ, từ lứa trẻ, giáo dục đạo đức cho họ, giúp họ hiểu được rằng chỉ cần chơi bóng bằng tất cả đam mê rồi tiền cũng sẽ tới. Đây là công việc cần tới sự chỉ đạo, chiến lược dài hơi từ VFF đến các CLB.” Trong một cuộc phỏng vấn mới đây, Quốc Vượng cho rằng mình không được dạy dỗ tử tế về đạo đức, về “văn hóa trong bóng đá” nên mới có những suy nghĩ nông cạn dễ sa vào hư hỏng. Còn các ông trong VFF chỉ ngồi cho có vị vài năm rồi về hưu, chẳng làm được gì cho cầu thủ chúng em và bóng đá hết. Em từ giã bóng đá rồi, có đội nào mời cũng không chơi, thà đi bốc vác nuôi vợ con còn hạnh phúc hơn.

Cầu thủ trẻ Công Phượng, được gọi là “Messi của Việt Nam,”

đang là niềm hy vọng cho tương lai của bóng đá có văn hóa tại nước này.

Một chút hy vọng mới

Nhưng những ngày gần đây, nhiều khán giả lại tìm thấy một chút hy vọng với đội bóng của các em nhỏ gọi là U19 Hoàng Anh Gia Lai VN. Nhưng tất cả không phải là do các ông trong Liên Đoàn Bóng Đá VN hay Bộ Văn Hóa Thanh Niên tìm ra hướng đi mới, mà chỉ là do một ông bầu có tiếng là đại gia ở VN xây dựng lên. Đó là ông Đoàn Nguyên Đức chủ tịch tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) giàu có bậc nhất VN, nhưng ông thường được gọi là Bầu Đức và có lẽ ông cũng thích như thế vì cái thú đam mê bóng đá của ông.

Cứ thấy đại gia nào giàu có người ta thường có sự nghi ngờ là dính líu tới chính quyền, là họ hàng nhà quan. “Hay thì khen, hèn thì chê,” đó là sự ngay thẳng cần thiết của con người. Về bầu Đức, không biết ông làm giàu bằng cách nào, chỉ biết từ một nhà sản xuất nội thất nhỏ ông lo trồng cao su, buôn bán nhà đất rồi nhiều dịch vụ khác.
Gần đây HAGL cũng phát triển mạnh ở bên ngoài Việt Nam, với khoản đầu tư xấp xỉ $1 tỉ USD vào Lào, hàng trăm triệu đô vào Myanmar, $100 triệu USD vào Campuchia, không dính líu tới chính quyền và chưa có tai tiếng gì gian lận trong kinh doanh. Tuy nhiên dư luận là dư luận, không ai cấm người ta được quyền nghi ngờ khi xã hội VN đầy rẫy những loại đại gia giàu sụ ăn bám vào quyền lực.

Tuy nhiên nếu có làm giàu dựa vào một thế lực nào đó thì hãy thử hỏi ở VN có bao nhiêu đại gia lo cho đời sống người dân? Hầu hết họ chỉ lo vinh thân phì gia, huyênh hoang khoe vợ đẹp con khôn, nhà dát vàng hàng trăm tỉ, hưởng thụ bên sự nghèo khó của dân, lạnh lùng nhìn hình ảnh các em học sinh nhỏ phải đu dây qua suối trong mùa lũ dữ để đến lớp học.

Trong khi đó, bầu Đức đã tận tâm tận lực lo cho bóng đá VN trong cơn suy thoái tận cùng. Vào năm 2007, ông không ngần ngại phá bỏ 5ha cao su đang độ cho mủ (trung bình thu được 300 triệu đồng/ha/năm), có nghĩa là mỗi năm bầu Đức sẽ mất khoảng 1.5 tỉ đồng ($71,000). Tính đến nay (2014), sau bảy năm, hơn chục tỉ bạc sẽ mất đi mà lợi nhuận về bóng đá còn chưa biết sẽ ra sao?

Vài nét về Học Viện Bóng Đá duy nhất ở VN

Nhưng kết quả là một Học viện bóng đá HOÀNG ANH GIA LAI ARSENAL JMG ở phố núi Pleiku đã được hình thành và mang lại những kết quả rất đáng khen về nhiều mặt, không chỉ có bóng đá mà còn là đạo đức, là văn hóa, là cách ứng xử, cách chơi bóng, cách sống cho từng cầu thủ. Đến nay hầu hết cầu thủ của đội cũng đã có bằng đại học. (Từ đây xin gọi tắt là HAGL).

Bầu Đức đã từng tâm sự, “Trồng rừng đã khó, trồng người còn khó hơn. Nếu chỉ nhăm nhăm vào lợi nhuận từ mủ cao su, biết đến bao giờ Hoàng Anh Gia Lai mới có được lớp cầu thủ kế thừa? Biết đến bao giờ đội tuyển VN mới có được thế hệ tài năng thật sự? Và biết đến bao giờ bóng đá nước nhà mới kịp sánh vai cùng bè bạn?”
Học viện có tổng diện tích 5 ha, gồm: hai sân tập tiêu chuẩn quốc tế (một sân đã hoàn thành và sân còn lại chuẩn bị khởi công); hai khu nhà cao cấp - nhà ở cho học viên (8 phòng sức chứa tối đa 32 học viên), dãy nhà dành cho các chuyên gia, nhà điều hành, phòng xem tivi, phòng học tiếng Anh, massage, phòng họp, thư viện… Riêng phòng tập thể lực và hồ bơi sẽ dùng chung với các cầu thủ đội một HAGL. Tổng kinh phí để xây dựng Học viện là khoảng $4 triệu USD.

Nội quy của học viện rất khắt khe với 10 quy định chặt chẽ được theo dõi hàng ngày. Chính vì thế ngay cả khi chơi bóng cầu thủ cũng phải “có văn hóa.” Dù cho đội bạn chơi xấu cũng không được phép trả đũa, không được phép cãi cọ với cầu thủ đối phương và trọng tài dù cho có bị oan ức. Luôn fair play trong mọi trường hợp. Được hay thua cũng phải đá như nhau, giữ vững tình thần đồng đội. Cầu thủ nào vi phạm sẽ bị phạt hoặc bị đuổi ra sân ngay. Nhất là tinh thần đá bóng vì cái đẹp của thể thao, tuyệt đối không được nghĩ đến tiền và những thứ khác. Các em học cả cách thắng và tại sao thua.

Do đó, sau 7 năm học viện đã đào tạo được một lớp cầu thủ khác hẳn với lớp cầu thủ trước. Đá đẹp, đá hay, đá hết mình trước khi đá để tìm chiến thắng.

Bầu Đức trong ngày khai giảng học Viện HAGL năm 2007

Công Phượng cùng đội bóng HAGL khi mới lập

Cầu thủ VN chơi bóng cùng U19 Arsenal

Công Phượng đi bóng qua 6 cầu thủ to khỏe của Úc

Bài viết kèm theo video bàn thắng tuyệt đẹp của Công Phượng trên tờ Express

Lên đường du học

Người hâm mộ bóng đá VN lại tìm được những khoảng thời gian thú vị với bóng đá, nhưng chỉ với cầu thủ U19 xuất thân từ lò đào tạo HAGL. Tôi cũng đã được nghe nhiều dư âm từ các cơ quan truyền thông và bạn bè nên đã bỏ khá nhiều thì giờ để theo dõi những trận đấu của các em HAGL. Quả thật, ngay từ trận đầu, xem lối chơi của các em đã khiến tôi đặt nhiều hy vọng vào lớp cầu thủ này. Sau đó bầu Đức không ngại tốn kém, còn cho các em đi Âu Châu, Phi Châu để được đá cùng các đội bóng lớn ở lứa tuổi 19-20 như Arsenal, AS Roma, U19 Napoli, U19 Borussia Dortmund và U19 Marseille…

Các em sẽ không còn e ngại trước các cầu thủ to con, mạnh mẽ, tự mỗi em tìm cho mình một cách vượt qua và gắn kết với đồng đội. Nhất là khi phải chơi bóng bổng với những “ông khổng lồ” này. Các em cũng đá tìm ra đấu pháp để hạn chế sức mạnh đối thủ và cách tìm đến bàn thắng.

Tôi thật sự ngạc nhiên với một số cầu thủ HAGL nhỏ con mà vẫn tranh bóng, đi bóng qua các cầu thủ to lớn hơn mình cả một cái đầu. Một vài tên tuổi được khán giả chú ý về kỹ thuật, sự tinh khôn nhanh nhẹn, biết nhìn trận đấu để đưa bóng cho đồng đội như Lương Xuân Trường, Tuấn Anh, Công Phượng, Thanh Tùng, Đông Triều.

Trong dịp giải U19 Đông Nam Á 2014 - Cúp NutiFood diễn ra từ ngày 5 đến 13 tháng 9 năm nay, gồm 6 đội, chia thàng 2 bảng. Bảng A: U19 Indonesia, U19 Myanmar, U19 Thái Lan - Bảng B: U19 Việt Nam, U19 Nhật Bản, U19 Australia. Tôi đã hào hứng chờ xem trận đầu tiên VN gặp Austrtalia vào lúc 7 giờ chiều ngày 5 tháng 9 vừa qua trên truyền hình, cũng như gần 40,000 khán giả ngồi chật sân Mỹ Đình.

HLV Graechen, người dìu dắt U19 VN đã thốt lên, “Khắp các nước trên thế giới, tôi chưa từng thấy khán giả nước nào mê U19 như ở VN” bởi ở các nước như Anh, Ý, Đức, Pháp… khán giả chỉ chú ý tới các đội ngoại hạng, đội tuyển quốc gia, cùng lắm là đội hạng nhất chứ không chú ý tới U19.

Thiên tài hay một phút lóe sáng

Trong 90 phút đấu với các cầu thủ Australia to con mạnh mẽ, không thiếu kỹ thuật, U19 VN vẫn đấu ngang ngửa, bất phân thắng bại. Nhưng đến phút 88, một đường đi bóng xuất thần của Công Phượng qua 6 cầu thủ Australia vây quanh rồi sút một đường bóng tuyệt đẹp vào khung thành đối phương. Một đường bóng mà tôi chưa từng được nhìn thấy trong bất cứ trận đấu nào của các đội bóng VN suốt những năm qua.

Trong cơn hào hứng ấy tôi đã gửi e mail kể với nhiều bạn bè tôi kèm theo video clip để chứng minh. Tôi đã viết, “bàn thắng như một tuyệt phẩm hơn hẳn các đàn anh như Công Vinh, Văn Quyến và ngay cả những Hồng Sơn, Huỳnh Đức của thời cực thịnh của bóng đá VN.” Và ngay hôm đó các báo đã hết lời ca tụng bàn thắng này. Rồi các hàng tin ví von rằng bàn thắng chỉ thấy ở các thiên tài như Messi, Maradona.

Các tờ báo nước ngoài cũng đã khen ngợi Công Phượng

Hàng loạt tờ báo nổi tiếng như: Express, Goal, Shanghaidaily… đã dành sự quan tâm đặc biệt với màn trình diễn của Công Phượng, trong đó nhấn mạnh tới pha làm bàn xuất thần ở phút 88 trận đấu với U19 Australia tối 5-9. Thậm chí, tờ báo Express (Anh) còn gọi anh là “Messi Việt Nam.” Tờ Daily Express đã nói về Công Phượng, “Công Phượng có thể là cái tên còn khá xa lạ với người hâm mộ Arsenal nhưng có lẽ tài năng này sẽ sớm khoác áo đội bóng của Arsene Wenger.” Báo này cũng đá cho đăng đoạn video với hàng chữ “Tài năng triển vọng của Arsenal Nguyễn Công Phượng ghi bàn thắng tuyệt diệu.”

Đến trận gặp U19 Nhật tối 9-9, một trận đấu chỉ để phân định đội hạng nhất hạng nhì của bảng, dù để thua Nhật với tý số khít khao 2-3 nhưng Công Phượng vẫn chứng tỏ được phẩm chất và tài năng của mình. Ở trận này, anh đã sút một quả penalty theo kiểu penenka, chắc anh đã học được của danh thủ Andrea Pirlo.

Đến trận U19 VN với trận bán kết vào 5g15 tối 11-9, khán giả lại muốn “điên” vì 4 bàn thắng của các em U19 VN, hạ U19 Myanmar với tỉ số 4-1. Cả 4 bàn thắng đều tuyệt đẹp chứng tỏ tài năng thật sự của các em khiến khán giả ngất ngây. Ở đây tôi không bàn đến chuyện thắng thua mà chỉ nghĩ đến lối chơi, kỹ thuật, nhiệt tình, sòng phẳng của một loạt cầu thủ trẻ được ăn học tử tế.

Còn một trận chung kết vào ngày 13-9 với U19 Nhật. Tôi viết bài này vào ngày 12-9, chưa biết đội nào sẽ lên ngôi vô địch, nhưng dù có thua, khán giả VN vẫn thích thú với lớp trẻ đầy phẩm chất tốt đẹp này của VN. Thắng thua không phải là điều đáng nói.

Theo tôi, bỏ qua những lời ca ngợi quá đáng, Công Phượng đúng là một tài năng thiên phú, cú đi bóng qua 6 cầu thủ to khỏe của Australia là một khoảnh khắc tỏa sáng của một thiên tài. Dù là Messi hay Maradona hay là gì đi nữa cũng chẳng phải lúc nào cũng có được dịp đi bóng và sút bóng như thế, có chăng 10 trận may ra có một trận chứng tỏ thiên tài của mình. Nhưng so được với Messi hay Maradona thì còn lâu. Đừng vội cho các em lên mây, hãy để cho các em chơi bóng dưới đất.

Cầu thủ và đạo đức

Tuy nhiên, điều đáng ghi nhận là các cầu thủ vẫn không hề chịu ảnh hưởng bởi những lời khen có cánh và nhất là ông bầu Đức đã “hãm phanh” ngay các cầu thủ sau chiến thắng. Bầu Đức rất vui mừng nhưng đồng thời cũng chấn chỉnh ngay: U19 Việt Nam không được nghĩ đến tiền thưởng, các cầu thủ trẻ phải tập trung cho chặng đường dài sắp tới. Thậm chí, ông còn bực dọc khi có ai hỏi đến vấn đề này. Trả lời giới báo chí, bầu Đức cho rằng nhiều thế hệ cầu thủ hư cũng vì chuyện tiền nong. Ngoài ra, ông còn yêu cầu ban huấn luyện dạy dỗ ngay những cầu thủ có thái độ không đẹp trên sân trong trận đấu với U19 Australia. Đó là sự khác biệt giữa bóng đá có văn hóa và bóng đá “tự phát.”

Hãy thử so sánh điều làm nên sự khác biệt giữa Công Phượng và Văn Quyến. Cả hai cùng là cầu thủ quê ở Đô Lương, Nghệ An và cùng nghèo như nhau. Nhưng một em được trưởng thành từ lò HAGL Arsenal JMG chuyên nghiệp, được học bóng đá và văn hóa tử tế nên sớm trưởng thành hơn trong nhận thức. Còn tài năng Văn Quyến tàn lụi vì đâu? Khán giả giận Văn Quyến nhưng đồng thời cũng thương xót cho tài năng này.

Ở đây tôi không ca tụng một khoảnh khắc của thiên tài hay của một ông bầu. Tôi chỉ muốn nói đến một nền văn hóa bóng đá mà lâu nay ở VN bị bỏ quên, chính nó đã giết chết tài năng của một loạt cầu thủ như Quốc Vượng, Quốc Anh, Văn Trương, Hải Lâm, Phước Vĩnh, Mạnh Dũng… Giữa một xã hội bất ổn và đồng tiền đang là chúa tể của mọi việc thì sự hư hỏng của các “thiên tài” là tai họa cho cả một đời có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Tôi chỉ muốn đặt vấn đề với những người có trách nhiệm với văn hóa thể thao VN là ngoài U19 của học viện HAGL, còn hàng trăm các đội khác ở các tỉnh và thành phố, các vị nghĩ thế nào và sẽ làm gì? Chẳng lẽ đó vẫn chỉ chuyện của các ông bầu, còn các ông cứ “vô tư” ra chỉ thị và vỗ tay? Như thế thì chuyện bóng đá VN tiến bộ chỉ là chuyện rất riêng của U19 HAGL mà thôi.
Văn Quang

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

__._,_.___

---

Posted by: Nhat Lung